İran’ın “kayıp” lideri. 6 aydır ne sesi duyuldu ne yüzü görüldü

Washington / Dünya — Savaşın ilk saldırılarında ağır yaralanmasının ardından İran’ın dini liderliğine getirilen Mücteba Hamaney, altı aydır kamuoyu karşısına çıkmadı. İRAN’IN GÖRÜNMEYEN LİDERİ İran ile ABD ve İsrail arasındaki savaş altıncı ayını doldururken, ülkenin yönetiminin merkezinde dikkat çekici bir belirsizlik sürüyor. Savaşın başlangıcındaki hava saldırılarında ağır yaralanan ve kısa süre sonra İran’ın dini liderliğine getirilen Mücteba Hamaney, göreve gelişinden bu yana kamuoyu karşısına hiç çıkmadı. İranlı yetkililer, yüzünde ağır yaralar bulunan Hamaney’in güvenlik gerekçeleriyle gözlerden uzak tutulduğunu, iyileşme sürecini sürdürürken ülkeyi perde arkasından yönetmeye devam ettiğini belirtiyor. Ancak altı ay boyunca Hamaney’e ait tek bir fotoğraf, video veya ses kaydının yayınlanmaması, İran kamuoyunda liderin sağlık durumu ve ülke yönetimindeki gerçek rolüne ilişkin tartışmaları giderek büyütüyor. BABASININ CENAZESİNDE BİLE YOKTU Hamaney’in İran halkıyla iletişimi, şimdiye kadar televizyon sunucuları tarafından okunan birkaç yazılı açıklamayla sınırlı kaldı. Geçen ay babası için düzenlenen ve bir hafta süren geniş ksamlı cenaze törenlerinde de görülmedi. Washington merkezli Middle East Institute’tan Alex Vatanka, tartışmanın artık Hamaney’in hayatta olup olmadığı meselesinin ötesine geçtiğini belirterek, asıl sorunun “İran’ın hala görevinin başında olan bir dini lidere sahip olup olmadığı” olduğunu söyledi. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ise 10 Ağustos’ta Hamaney ile yedi st süren bir görüşme gerçekleştirdiğini açıklamıştı. “LİDERİMİZİN SESİNİ DUYMAMIZ GEREKİYOR” Hamaney’in uzun süren yokluğu, rejimin en sadık destekçileri arasında bile rahatsızlık yaratmaya başladı. Kum kentindeki Besic milislerinden bir kişi, Hamaney’in önemli kararları aldığına inandığını ancak kamuoyunun liderden bir işaret görmesi gerektiğini söyledi.

Rejim karşıtları ve reform yanlıları ise daha kuşkucu. Tahranlı reform yanlısı bir iş insanı, “Mücteba’nın öldürülmediğini nereden biliyoruz?” diyerek, hayatta olduğunu kanıtlayacak herhangi bir görüntünün bulunmamasına dikkat çekti. DEVRİM MUHAFIZLARI’NIN ETKİSİ ARTTI Altı aylık savaş İran’ın askeri kasitesine ve ekonomisine ağır darbe vurmasına rağmen ülkenin siyasi sistemi ayakta kaldı. Ancak savaşın başlamasından bu yana Devrim Muhafızları’nın yönetimdeki ağırlığının daha da arttığı belirtiliyor. ‘a konuşan kaynaklara göre ülkenin yeni güç yılanmasının merkezinde Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi bulunuyor. Üst düzey karar mekanizmasında Devrim Muhafızları komutanlarının yanı sıra Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan ve Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf gibi siyasi isimler de yer alıyor. İranlı kaynaklar Hamaney’in bu isimlerle düzenli toplantılar ytığını, önemli rorları aldığını ve kritik konularda son sözü söylemeye devam ettiğini savunuyor. Hamaney’in yakın çevresinden bir kaynak da sağlık durumunun önemli ölçüde iyileştiğini ve karar alma süreçlerine aktif biçimde katıldığını öne sürdü. SUİKAST KORKUSU Yetkililere göre Hamaney’le yüz yüze görüşebilenlerin sayısı son derece sınırlı. Liderin konumu ve durumuna ilişkin ayrıntıların gizli tutulmasının temel nedeni ise ABD veya İsrail’in yeni bir saldırı düzenlemesinden duyulan endişe. Hamaney, savaştan önce de babasının en önemli yardımcılarından biri olarak perde arkasında kalmayı ve kamuoyunun karşısına fazla çıkmamayı tercih ediyordu. Ancak İran’ın 1979 İslam Devrimi’nden bu yana karşı karşıya kaldığı en ağır krizlerden birinde dini liderlik görevini üstlenmesi, bu uzun sessizliği çok daha tartışmalı hale getirdi.

🔍 Olayın Geçmişi ve Perde Arkası

Geçmiş dönemlerde benzer konularda kamuoyuna yansıyan raporlar ve uzman değerlendirmeleri göz önüne alındığında, Washington merkezli bu gelişmenin sektörde önemli etkiler doğurabileceği belirtiliyor.

“Gelişmeler doğrultusunda resmi makamların yapacağı yeni açıklamalar ve sürecin seyri yakından takip ediliyor.”

Haber Masası Özel Yayını | Doğrulanmış İçerik | Coğrafi Odak: Washington