Tarihi caminin duvarından 550 yıllık sır çıktı!

Bursa, Türkiye — Kültür sanat dünyasını heyecanlandıran tarihi bir keşif, Osmanlı İmparatorluğu’nun kuruluş coğrafyası olan Bursa’dan geldi. Fatih Sultan Mehmet döneminde inşa edilen tarihi Tuz Pazarı Camii‘nde, duvar yüzeylerinde zamanla oluşan dökülmeler sayesinde yüzyıllardır gizlenen büyük bir sır gözler önüne serildi. Boya ve sıvaların dökülmesiyle ortaya çıkan bezemelerin, Erken Osmanlı dönemine ve caminin ilk yapım yılı olan 1479’a uzandığı tahmin ediliyor.

Sıvaların Altından Çıkan Tarih Heyecan Yarattı

Geçmişin izlerini taşıyan mabet, son dönemde yaşanan yıpranmalar ve rutubet problemleriyle gündeme gelmişti. Özellikle caminin güney bölümünde inşa edilen bir yapının sebep olduğu nem, duvarlardaki son dönem sıvalarının dökülmesini hızlandırdı. Bu dökülmeler neticesinde, 1961 yılında yapılan bilinçsiz veya dönemsel restorasyon uygulamalarının altında kalan orijinal nakış ve bezemeler gün ışığına çıktı. Uzmanlar, yaklaşık 60 yıl boyunca boya katmanlarının altında hapis kalan bu işlemelerin Türk-İslam sanat tarihi açısından büyük bir değer taşıdığını belirtiyor.

“10 Yılı Aşkın Süredir Çalışma Yürütülüyor”

Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Tuz Pazarı Camii Derneği Başkanı Ümit Altındiş, yapının geleceği için uzun yıllardır hukukî ve bürokratik süreçlerin takip edildiğini vurguladı. Yaklaşık 10 yıl önce Vakıflar Bölge Müdürlüğü’ne resmi başvurularda bulunduklarını belirten Altındiş, yaşanan deprem felaketleri sonrasında önceliğin ağır hasarlı camilere verilmesi nedeniyle bu sürecin bir süre askıya alındığını ifade etti.

Altındiş, 1961 yılındaki onarımlara dikkat çekerek, “1961 yılında tekrar bir ustamız tarafından müdahale edilmiş ancak o dönemin şartlarında altındaki işlemelerin gizlendiği görülüyor. Vakıflar Bölge Müdürlüğü’nün arşivlerinde bu onarımlara dair kayıtların gün yüzüne çıkmasını bekliyoruz. Orijinal olduğu kesinleşen tüm bu tarihi dokular, hazırlanacak projeler doğrultusunda yeniden ihya edilecek” dedi.

Kültür Mirası İçin Kritik Süreç Başladı

Ülke genelindeki tarihi yapıların korunması ve gelecek nesillere aktarılması hususunda gündem sadece mimari eserlerle sınırlı kalmıyor. Tıpkı Mehmetçik Tüfek Gibi Dron Kullanacak: MSÜ’de Tarihi Devrim! haberinde olduğu gibi, ülkemizin stratejik ve kültürel tüm alanlarında ezber bozan gelişmeler yaşanıyor. Bursa’daki bu tarihi camide ortaya çıkan bezemelerin korunması adına da benzer şekilde tescilli adımların atılması bekleniyor.

Öte yandan, Türkiye’nin dört bir yanında yürütülen kültürel ve tarihi projeler, geçmişin izlerini bugüne taşımaya devam ediyor. Benzer şekilde, Kahramanmaraş Okul Saldırısında Şok Karar: Anne Yeniden Tutuklandı gibi toplumsal yankı uyandıran olaylar da ülkenin gündemini şekillendirirken, sanat ve kültür çevreleri Bursa’dan gelecek müjdeli restorasyon haberlerine odaklanmış durumda.