Yunanistan’ın İsrail Füzesi Anlaşmasında Şok Detay!

Atina, Yunanistan – Doğu Akdeniz ve Ege’deki dengeleri sarsacak 3 milyar Euro değerindeki dev savunma anlaşmasında dikkat çeken bir kısıtlama ortaya çıktı. Yunanistan, Türkiye’nin Ege kıyıları boyunca uzanan adalara İsrail menşeli hava savunma füzelerini yerleştirmeyi öngören ‘Aşil Kalkanı’ projesi için resmi adımı attı. Ancak Atina yönetiminin imzaladığı bu stratejik mutabakat, ordunun operasyonel bağımsızlığını kısıtlayan ağır şartlar barındırıyor.

İsrail ile yapılan anlaşma çerçevesinde Spyder, Barak MX ve Davud Sapanı gibi kritik orta ve kısa menzil hava savunma sistemlerinin Yunanistan’a aktarılması planlanıyor. Ancak Tel Aviv yönetimi ile Atina arasında sağlanan mutabakatın altyapı detayları, Yunan basını tarafından manşetlere taşındı.

Kaynak Kodları Yunanistan’a Verilmeyecek

Yunan basınına yansıyan bilgilere göre, Yunan ordusu söz konusu hava savunma sistemlerinin komuta ve kontrol mimarisine tam anlamıyla hakim olamayacak. Sistemleri çalıştıran yazılımların ve programların kaynak kodları Yunan operatör veya yerli savunma şirketleriyle paylaşılmayacak. Bu durum, Atina’nın kurulan kalkanı işletebileceğini ancak İsrail’in doğrudan onayı ve teknik müdahalesi olmadan sistemler üzerinde hiçbir değişiklik yapamayacağını, hatta arızaları kendi imkanlarıyla gideremeyeceğini gözler önüne seriyor.

Konuya ilişkin açıklamalarda bulunan İsrail Savunma Bakanlığı Füze Savunma Örgütü Direktörü Moshe Patel, projenin çok katmanlı bir yapısı olduğunu doğrulayarak kaynak kodu talebine net bir kapı kapattı. Patel, kaynak kodunun lisans anlaşmasının bir parçası olmadığını, ancak ihtiyaç duyulan her an İsrail tarafının sahada teknik destek ve bakım sağlamak üzere hazır bulunacağını ifade etti. Benzer stratejik kısıtlamalar ve uluslararası tedarik zinciri krizleri, dünyada olduğu gibi zaman zaman ekonomik ve endüstriyel dengeleri de doğrudan etkileyen faktörler arasında gösteriliyor.

Adalara Konuşlandırılacak Sistemler Hangileri?

İsrailli yetkilinin aktardığı detaylara göre, ‘Aşil Kalkanı’ projesi kapsamında Ege’deki adalara kademeli bir savunma ağı örülüyor. Anakaradan daha uzaktaki adalarda alt seviye koruma için Spyder silah sistemi, anakaraya yakın adalarda ise Barak MX sistemleri devreye sokulacak. Daha geniş bir etki alanına sahip olan ve hem anakarayı hem de çevre adalarını kapsayan Davud Sapanı (David’s Sling) ise projenin üst katmanını oluşturacak.

Tüm bu sistemlerin ve harici MMR radarlarının kendi entegre komuta-kontrol mekanizmalarına sahip olacağı vurgulanırken, yazılım mimarisindeki dışa bağımlılık Atina’da iç tartışmaları da beraberinde getirdi. Tıpkı küresel piyasalarda yaşanan enerji maliyeti artışları gibi, askeri alandaki bu tür dışa bağımlı teknoloji transferleri de ülkelerin bütçelerine uzun vadede yüksek maliyetler yüklüyor.

Sistemlerin üretiminin yüzde 25’inin Yunan sanayisiyle ortaklaşa gerçekleştirileceği açıklansa da, yazılımın anahtarının İsrail’in elinde kalacak olması, Yunanistan’ın savunma kapasitesindeki “bağımsızlık” tartışmalarını alevlendirmiş durumda.