İran ve Umman’dan Hürmüz Boğazı Açıklaması Bekleniyor

Tahran merkezli diplomatik hareketlilik hız kesmeden devam ederken, Körfez bölgesindeki deniz ticareti ve güvenliği açısından kritik bir eşik daha geçiliyor. İran Dışişleri Bakanlığı ve Müzakere Heyeti Sözcüsü İsmail Bekayi, katıldığı bir televizyon programında bölgesel güvenliği yakından ilgilendiren önemli açıklamalarda bulundu. Bekayi, özellikle küresel enerji piyasalarının kalbi sayılan İran duyurdu: Hürmüz’de geçici rota yakında açılacak gelişmeleri kapsamında Umman ile yürütülen temaslara dikkat çekti.

Hürmüz Boğazı’nda gemi geçişleri için tasarlanan geçici yeni rota belirleme sürecine değinen Sözcü Bekayi, Tahran ve Maskat hükümetlerinin ortak bir duruş sergilediğini belirtti. Sürecin şeffaf bir şekilde yürütüleceğini belirten yetkili, “İran ve Umman’ın, görüşme süreci ve sonuçları hakkında yakında ortak açıklamalarda bulunması planlanıyor” ifadelerini kullandı.

Bölgesel Emniyet ve Komşu Ülkelerle İş Birliği Vurgusu

Bölgesel krizlerin çözümünde dış müdahalelerin aksine komşuluk hukukunun önemine işaret eden Bekayi, bölgede kalıcı güvenliğin ancak kıyıdaş ülkelerin ortak iradesiyle tesis edilebileceğinin altını çizdi. Bu doğrultuda önümüzdeki günlerde kapsamlı bir Körfez ülkeleri dışişleri bakanları toplantısının gerçekleştirileceğini müjdeleyen Bekayi, bu zirvede Hürmüz Boğazı’ndaki son durumun tüm detaylarıyla masaya yatırılacağını ve diğer kıyıdaş ülkelerin şeffaf bir şekilde bilgilendirileceğini dile getirdi.

Boğazdaki mevcut güvenlik risklerinin asıl kaynağının dış aktörler olduğunu savunan İranlı sözcü, boğazın normal şartlarda tamamen açık olduğunu ancak yaşanan saldırıların ardından ülkesinin kendi deniz güvenliğini korumak adına zorunlu adımlar atmak durumunda kaldığını aktardı. Bu kapsamda bölgede yaşanan gelişmeler, tıpkı Hürmüz’ün ardından Kızıldeniz’de risk büyüyor: Kritik petrol hattı durdu haberlerinde olduğu gibi küresel tedarik zincirini ve enerji arz güvenliğini doğrudan tehdit etmeye devam ediyor.

ABD’ye Yükümlülük ve Petrol Fiyatları Tepkisi

Konuşmasında Washington yönetimine sert eleştiriler yönelten İsmail Bekayi, ülkesinin ABD ile varılan mutabakat zaptındaki tüm taahhütlerine sadık kaldığını, ancak ABD tarafının bu anlaşmayı tek taraflı olarak bozduğunu öne sürdü. Hürmüz Boğazı’ndaki güvensizlik ortamının tamamen ABD’nin provokatif girişimlerinden kaynaklandığını belirten Bekayi, dünya genelinde tırmanan akaryakıt ve petrol fiyatlarının sorumlusunun da yine bu politikalar olduğunu vurguladı.

Uluslararası hukuk kurallarına ve Birleşmiş Milletler’in 3314 sayılı kararına atıfta bulunan diplomat, ekonomik ambargoların ve deniz ablukalarının doğrudan birer saldırganlık eylemi olarak değerlendirilebileceğini hatırlattı. Bekayi, bu tür kuşatmalara maruz kalan egemen devletlerin uluslararası hukuki hakları çerçevesinde meşru müdafaa hakkını kullanmasının kaçınılmaz bir hak olduğunu sözlerine ekledi.