⏱️ Okuma Süresi: 2 dk
📝 Kelime: 389
🕐 Son Güncelleme: 13.09.2026 09:38
📌 Öne Çıkan Başlıklar
- Yozgat’ın Şefaatli ilçesine bağlı Küçükincirli köyünde, geleneksel yöntemlerle pekmez yapımında kullanılan “pekmez toprağı” (marn) çıkarılıyor.
- 20 metre derinlikteki damarlardan elde edilen bu özel toprak, üzüm suyunun asidini dengeleyerek pekmezin bozulmasını engelliyor ve lezzetine katkı sağlıyor.
- Bölge halkı tarafından “beyaz altın” olarak adlandırılan toprak, sadece Türkiye’nin dört bir yanına değil, gurbetçiler aracılığıyla Almanya’ya kadar ulaştırılıyor.
Türkiye’nin mutfak kültüründe önemli bir yere sahip olan pekmez, doğru tekniklerle yapıldığında şifa kaynağına dönüşüyor. Ancak Anadolu’da nesillerdir aktarılan bir sır var ki, o olmazsa pekmezin kıvamı ve tadı tutmuyor. Yozgat’ın Şefaatli ilçesine bağlı Küçükincirli köyü, işte bu kadim sırrın merkezi konumunda. Yer altında 20 metre derinlikte saklı olan ve halk arasında “beyaz altın” olarak nitelendirilen “pekmez toprağı”, bölgenin en değerli hazinesi kabul ediliyor.
Pekmezin Gizli Kahramanı: Marn Toprağı
Bilimsel literatürde marn olarak geçen bu özel toprak, üzüm şırasının işlenmesinde kritik bir rol oynuyor. Köy sakinlerinden Bünyamin Yalçın, toprağın fonksiyonunu şu sözlerle özetliyor: “Bu toprak olmazsa pekmez olmuyor. Toprak, üzümün suyunu süzer ve asidini dengeler. Eğer bu toprağı eklemezseniz pekmez ekşi kalır.” Geleneksel yöntemlerle, dededen toruna aktarılan bu teknik, günümüzde de Küçükincirli köyünün en önemli kültürel mirası olmayı sürdürüyor.
Toprağın kullanımı sadece yöresel bir ihtiyaçla sınırlı değil. Tıpkı mutfaktaki doğru tekniklerin 15 farklı yeşilliği doğru pişirmenin gizli formülü ile hayat bulması gibi, pekmez yapımı da bu toprağın hassas dengesiyle bütünleşiyor.
“Beyaz Altın” Almanya’ya Kadar Ulaşıyor
Küçükincirli Köyü Muhtarı Yavuz İcik, bu toprağın bölge ekonomisi ve kültürü için önemine vurgu yaparak, “Köyümüzün beyaz altını olarak geçer. Akdağmadeni, Çayıralan ve Çekerek gibi pek çok ilçeden insanlar buraya gelerek bu topraktan alıyor” ifadelerini kullanıyor. Toprağın ünü il sınırlarını da aşmış durumda. Fikret Yalçın ise toprağın Antalya’ya ve hatta yurt dışındaki gurbetçiler aracılığıyla Almanya’ya kadar gittiğini belirtiyor.
Eskiden çok daha zor şartlarda, kazma ve küreklerle 20 metre derinlikten çıkarılan bu toprak, günümüzde traktör ve kepçe yardımıyla daha ulaşılabilir hale gelmiş durumda. Ancak değişmeyen tek şey, toprağın manevi değeri. Birçok bölge sakini, ihtiyaç sahiplerine bu toprağı ücretsiz vererek bir dayanışma örneği sergiliyor.
Geleneksel Üretim Modern Dünyada
Günümüzde tüketiciler her ne kadar market ürünlerine yönelse de, doğal ve geleneksel yöntemlerle üretilen gıdalara olan talep artmaya devam ediyor. Tıpkı Hatay’da kurutmalık biber fiyatlarındaki değişim haberlerinde olduğu gibi, Anadolu’nun dört bir yanındaki yerel üretimler kendi ekonomik değerini yaratıyor. Küçükincirli köyü de bu toprağı sayesinde, pekmez sezonunda misafir akınına uğrayarak yerel turizme ve kültürel sürdürülebilirliğe katkı sağlıyor.
