İran’dan ABD’ye Minab ve Lamerd Tepkisi: Sorumluluktan Kaçamazlar

Ortadoğu’da suların bir an olsun durulmadığı bir dönemde, uluslararası hukuku ve insan haklarını sarsan Minab ve Lamerd saldırıları konusundaki tartışmalar tüm şiddetiyle devam ediyor. İran, ABD’nin diplomatik hamlelerle işlenen suçların üstünü örtemeyeceğini açık bir dille ifade ederken, bölgedeki jeopolitik ve ekonomik dengeler de bu krizden doğrudan etkileniyor. Benzer şekilde, küresel piyasalarda yaşanan borsada fon krizi gibi büyük çaplı finansal dalgalanmalar da bu tür jeopolitik gerilimlerin tetiklediği küresel belirsizlik ortamından besleniyor.

İran’dan Washington’a Çok Sert Savaş Suçu Çıkışı

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, Washington yönetiminin uluslararası mekanizmalardan çekilerek sorumluluktan kaçamayacağını belirtti. Garibabadi, Minab kentindeki bir okulun 168 çocuğun kanıyla boyandığını, Lamerd kentindeki bir spor salonunun ise sivillerin katliam alanına çevrildiğini hatırlattı.

Yaşananların basit birer “operasyonel hata” olmadığını, aksine tescilli birer savaş suçu olduğunu vurgulayan İranlı yetkili, uluslararası toplumun bu vahşete sessiz kalmaması gerektiğinin altını çizdi. Öte yandan, teknoloji ve tedarik zinciri dünyasında yaşanan yapay zeka çip savaşları gibi gelişmeler küresel rekabetin boyutunu değiştirirken, diplomatik alanlardaki bu tür krizler uluslararası işbirliğini tamamen çıkmaza sokuyor.

BM Raporu Savaş Suçunu Tescilledi

Birleşmiş Milletler (BM) İran Uluslararası Bağımsız Soruşturma Komisyonu tarafından hazırlanan kapsamlı rapor, saldırıların vahametini gözler önüne serdi. Raporda, ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta düzenlediği hava saldırılarında ayrım gözetilmediği, aralarında kadın ve çocukların da bulunduğu en az 178 sivilin hayatını kaybettiği net bir şekilde ifade edildi. BM, bu eylemlerin açık birer savaş suçu teşkil ettiğine inanmak için ellerinde güçlü ve makul gerekçeler bulunduğunu raporlamıştı.

ABD’nin Konseyden Çekilmesi Tartışma Konusu

Washington yönetimi, Şubat 2025 tarihinde dönemin ABD Başkanı Donald Trump’ın imzaladığı başkanlık kararnamesiyle BM İnsan Hakları Konseyi’nden çekilmişti. Trump yönetimi, konseyin ve benzeri bazı BM organlarının ABD’nin ulusal çıkarlarına ters düştüğünü savunmuştu. Ancak İran tarafı, bu tür idari ve siyasi kararların, sahada işlenen ağır insan hakları ihlallerini ve savaş suçlarını uluslararası hukuk önünde aklayamayacağını savunuyor.