Suudi Arabistan mBridge projesinden ayrıldı: Çin’in sistemi devrede mi?

Riyad, Suudi Arabistan — Küresel finans piyasalarını sarsan hamleleriyle dikkat çeken Suudi Arabistan’dan uluslararası para sistemlerini ilgilendiren kritik bir karar geldi. Suudi Arabistan Merkez Bankası (SAMA), Çin öncülüğünde geliştirilen ve merkez bankalarının dijital para birimleriyle doğrudan sınır ötesi işlem yapmasına olanak tanıyan mBridge platformundan ayrıldığını resmi olarak duyurdu.

Dünya ekonomi basınına yansıyan bilgilere göre, SAMA’nın bu hamlesi uluslararası arenada geniş yankı uyandırdı. Blokzincir teknolojisini temel alan bu modern altyapı, geleneksel döviz transfer maliyetlerini düşürmeyi ve işlem sürelerini minimuma indirmeyi hedefliyordu. Ancak SAMA, kavram kanıtlama çalışmalarının başarıyla sonuçlanmasının ardından yollarını ayırdığını net bir dille ifade etti.

SAMA’dan Resmî Açıklama: “Çalışmalar Başarıyla Tamamlandı”

İngiliz basınına konuyla ilgili detaylı demeç veren Suudi Arabistan Merkez Bankası yetkilileri, sürecin planlandığı gibi ilerlediğini belirtti. Açıklamada, “Planlandığı üzere SAMA, mBridge kavram kanıtlama çalışmasını 13 Mayıs 2025’te başarıyla tamamladı. Çalışmanın tamamlanmasının ardından SAMA artık mBridge’in katılımcı üyesi değildir” denildi.

Öte yandan, projenin gidişatını yakından takip eden uzmanlar ve finans çevreleri, bu ayrılığın arkasında ABD’nin olası diplomatik ve ekonomik baskılarının olup olmadığını tartışmaya başladı. Konuya yakın kaynaklar ise Suudi Arabistan’ın projideki rolünün başından bu yana oldukça sınırlı tutulduğunu belirterek, bu karardan “daha büyük bir jeopolitik sonuç çıkarmanın yanlış olacağını” savundu. Bu kapsamda, dünyada yaşanan sıcak siyasi gelişmeler tıpkı Kuzey Kore’den Japon Denizi’ne peş peşe füze fırlatılması gibi uluslararası ilişkilerdeki hassas dengeleri bir kez daha gözler önüne seriyor.

mBridge Platformu ve Küresel Dolara Etkisi

Çin, Hong Kong, Tayland ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) gibi ülkelerin aktif katılımcı olarak yer aldığı mBridge, ilk olarak 2023 yılında Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS) çatısı altında kurulmuştu. Suudi Arabistan da aynı yıl sisteme gözlemci olarak dahil olmuş, 2024 yılı itibarıyla aktif katılımcı statüsüne yükselmişti.

Söz konusu platformun ticari kullanıma açılacak olması, küresel ticarette devasa bir tekel olan SWIFT sistemine bağımlılığı azaltma potansiyeli taşıyordu. Aynı zamanda uluslararası ödemelerde doların aracı para birimi olma rolünü zayıflatabileceği endişesi, ABD’li yetkililerin ve Washington merkezli ekonomi çevrelerinin tepkisine yol açmıştı. Tıpkı ülkemizde ve dünyada tartışılan diğer küresel gündem maddeleri gibi, ekonomi dünyasının dengelerini değiştiren bu tip büyük yapısal değişimler ve yeni anayasa için tarih verilmesi gibi kritik siyasi hamleler yakından izlenmektedir. Benzer şekilde, hayatın her alanında yaşanan olaylar; kimi zaman Samsun’da acı olay: Avrupa şampiyonu sporcu çatıdan düştü haberlerinde olduğu gibi toplumu derinden sarsarken, kimi zaman da makroekonomik eksende devletlerin stratejik yönelimlerini belirlemektedir.

Suudi Arabistan’ın mBridge platformundan ayrılmasının ardından Çin’in dijital para birimi (e-CNY) projelerinin geleceği ve Riyad-Pekin hattındaki ekonomik ilişkilerin bundan sonra nasıl şekilleneceği önümüzdeki günlerde yatırımcıların odağında yer almaya devam edecek.