⏱️ Okuma Süresi: 2 dk
📝 Kelime: 466
🕐 Son Güncelleme: 26.09.2026 23:34
📌 Öne Çıkan Başlıklar
- ABD ve Çin, mayıs ayında Pekin’de kurulan Ticaret ve Yatırım Kurulları’nı faaliyete geçirerek iki yönde 30 milyar dolarlık mal için elverişli tarife tavsiyesinde mutabakata vardı.
- Anlaşma kapsamında tarım, kozmetik ve tıbbi cihazlar gibi sektörlerde pazara erişim kolaylaşırken, Çin 2027-2028 yıllarında ABD’den milyonlarca ton kömür ithal etmeyi taahhüt etti.
- İki süper güç, “yapay zeka” yerine “süper zeka” terimini kullanma kararı alarak bu alanda risk ve faydaları görüşmek üzere ortak bir diyalog mekanizması kurdu.
Küresel ekonominin yönünü belirleyen iki büyük süper güç olan Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve Çin Halk Cumhuriyeti, uzun süredir devam eden ekonomik ve teknolojik gerilimleri donduracak masaya oturdu. Beyaz Saray tarafından paylaşılan son bilgilere göre, iki ülkenin liderleri mayıs ayında Pekin’de gerçekleştirilen zirvenin ardından diplomatik ve ticari kanalları en üst düzeyde açtı. Bu kapsamda oluşturulan ABD-Çin Ticaret Kurulu ve ABD-Çin Yatırım Kurulu hükümetler arası temel mekanizmalar olarak resmiyet kazandı.
Dünya ekonomisini sarsan tarife savaşlarının ardından gelen bu yumuşama sinyali, piyasalarda büyük bir rahatlama yarattı. Uzmanlar, bu adımın küresel tedarik zincirindeki tıkanıklıkları aşmada kilit rol oynayacağını belirtiyor. Benzer şekilde, küresel finans piyasalarında Türk Telekom’dan New York’ta 1,1 Milyar Dolarlık Yeşil Finansman Hamlesi gibi büyük ölçekli uluslararası yatırımlar da dikkat çekiyor.
30 Milyar Dolarlık Hassas Olmayan Mal İçin Tarife İndirimi
İki ülke arasında atılan en somut adım, Ticaret Kurulu kapsamında atıldı. Buna göre, her iki yönde 30 milyar dolarlık hassas olmayan mal için daha elverişli tarife uygulanmasına yönelik tavsiyeler üzerinde tam bir mutabakata varıldı. Ticaret Kurulu, özellikle tarım sektöründeki pazara erişim engellerinin ortadan kaldırılması amacıyla özel bir çalışma grubu da tesis etti.
Yapılan anlaşmaya göre ABD’nin ihraç edeceği ürün kalemleri arasında tarım ürünleri, balık ve deniz ürünleri, tomruk ve ahşap ürünleri, kozmetik ürünleri ile tıbbi cihazlar yer alıyor. Çin’in ihraç edeceği ve ABD pazarına girecek ürünler ise küçük ev aletleri, oyuncaklar, tatil dekorasyonları ve çocuk oto koltukları gibi tüketici ürünlerinden oluşuyor. Ayrıca Çin yönetimi, 2027 ve 2028 yıllarında Amerika’dan en az 10 milyon metrik ton kömür ithal edeceğini resmi olarak taahhüt etti.
Kritik Mineraller ve “Süper Zeka” Diyaloğu Başlıyor
Ekonomik anlaşmaların yanı sıra teknoloji ve tedarik zinciri güvenliği de masadaydı. ABD ve Çin, nadir toprak elementleri ile diğer kritik minerallere ilişkin tedarik zinciri açıklarını kapatmak için çalışmalarını sürdürüyor. Amaç ise sevkiyat seviyelerini küresel ticaretin normal akışına uygun düzeylere getirmek.
Görüşmelerin en ilginç ve teknolojik boyutu ise yapay zeka alanında yaşandı. İki lider, gelişmekte olan teknolojileri tanımlamak amacıyla geleneksel tabir yerine “süper zeka” teriminin kullanılmasını kararlaştırdı. Bu doğrultuda kurulan ABD-Çin Süper Zeka Diyaloğu ile teknolojinin barındırdığı riskler ve fırsatlar masaya yatırılacak. İlk büyük istişarenin kasım ayına kadar gerçekleştirilmesi planlanırken, olası krizler için ikili bir acil iletişim kanalının kurulacağı da duyuruldu. Öte yandan, dünyada yaşanan bu tür teknolojik ve jeopolitik gelişmeler yakından takip edilirken, zaman zaman ABD’de Şiddetli Sel: Yollar ve Evler Sular Altında Kaldı gibi iklim ve altyapı krizleri de ülkelerin ekonomi politikalarını doğrudan etkilemeye devam ediyor.
