Kuzey İrlanda’da 28 Yıllık Hassas Denge Sarsıldı

Kuzey İrlanda, 1990’lı yıllarda adeta bir barut fıçısına dönmesine yol açan mezhepsel çatışmaların gölgesinde, son yılların en büyük toplumsal krizlerinden biriyle karşı karşıya kaldı. İngiltere yanlısı Protestan gruplar ile Cumhuriyetçi Katolikler arasında tarihi bir hassasiyet barındıran Orange Order Yürüyüşü‘nün, 28 yıl sonra yeniden Katolik mahallesinden geçişine onay verilmesi bölgede büyük bir infial yarattı. Uzun yıllardır askıda olan ve barış ortamını korumak adına yasaklanan güzergahın tekrar açılması, adadaki suların yeniden ısınmasına neden oldu.

Bağımsız Yürüyüş Komisyonu’nun aldığı karara göre, en son 1997’de gerçekleştirilen ve 1998’den bu yana yasak olan yürüyüşün Drumcree ayağının bugün yapılmasına hükmedildi. Komisyon, gerilimi minimize etmek amacıyla yürüyüşe yalnızca 35 kişinin katılabileceğini ve bandonun alanda yer almayacağını duyurdu. Ancak bu kısıtlamalar, ne Protestan kesimi ne de Katolik halkı tatmin etmeye yetti.

Tarihi Güzergahta Tansiyon Yüksek: Katoliklerden Sert Tepki

Orange Order üyeleri, tarihi güzergah olan Garvaghy Road üzerindeki yasağın kalkmasından memnuniyet duyarken, Katolik mahalle sakinleri 1995, 1996 ve 1997 yıllarında büyük şiddet olaylarına sahne olan günlerin geri döneceğinden endişe ediyor. Garvaghy Road Sakinleri Koalisyonu sözcüsü Breandan Mac Coinnaith, yürüyüşün engellenmesi talebiyle mahkemeye 4 bin imzalı dilekçe sunduklarını hatırlatarak, bölge halkının bu karara kesin bir şekilde karşı çıktığını vurguladı.

Yaşanan gelişmeler üzerine Kuzey İrlanda Bölgesel Başbakanı Michelle O’Neill, Sinn Fein üyeleriyle birlikte tartışmalı güzergahta yol kapatma eylemi başlattı. O’Neill, bölgedeki 28 yıllık huzurun kasti olarak bozulmak istendiğini belirterek, “Orange Order ve birlik yanlıları bizi tarihin karanlık sayfalarına geri götürmeye çalışıyor” ifadelerini kullandı. Diğer yandan, dünya genelinde yaşanan uluslararası krizler ve bölgesel çatışmalar gibi bu olay da küresel kamuoyunun dikkatini Kuzey İrlanda’ya çevirdi.

Birlik Yanlılarından ve Londra’dan Açıklamalar

Birlik yanlısı aktivist Jamie Bryson, Bölgesel Başbakan O’Neill’in eylemciler arasında yer almasını yasa dışı olarak nitelendirerek sert bir dille eleştirdi. Demokratik Birlik Partisi milletvekili Jonathan Buckley ise Sinn Fein cephesinin uzun yıllardır Yürüyüş Komisyonu kararlarına saygı duyulması gerektiğini savunduğunu hatırlatarak, herkesin kurallara uyması çağrısında bulundu.

Krizin büyümesi üzerine İngiltere Başbakanı Andy Burnham, taraflara itidal çağrısında bulunarak durumu yakından takip ettiklerini açıkladı. Burnham, yaşanan olayların ardından Kuzey İrlanda Bakanı Chris Bryant’ı acil olarak kriz bölgesine gönderdi. Öte yandan, uluslararası alanda yaşanan ekonomik dalgalanmalar ve küresel ticaret rotalarındaki değişimler gibi yerel dengeleri sarsabilecek bu tür krizlerin bölge ekonomisine de olumsuz yansımasından endişe ediliyor.