⏱️ Okuma Süresi: 2 dk
📝 Kelime: 401
🕐 Son Güncelleme: 28.09.2026 11:31
📌 Öne Çıkan Başlıklar
- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), firmaların yurt dışı kaynaklı döviz gelirlerinin TL’ye dönüşümünü teşvik eden destek mekanizmasında köklü değişikliklere gitti.
- Yeni uygulama ile döviz almama taahhüdü kaldırılırken, destek miktarı firmaların katma değer üretimi ve döviz pozisyon oranları üzerinden hesaplanacak.
- 1 Ekim itibarıyla yürürlüğe girecek olan yeni sistem, reel sektörün ihracat kapasitesini artırmayı ve destekten daha kapsayıcı bir şekilde yararlanılmasını hedefliyor.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), ihracatçı firmaların finansal süreçlerini daha verimli hale getirecek ve döviz dönüşüm desteğini daha esnek bir yapıya kavuşturacak yeni uygulama talimatını yayımladı. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in de vurguladığı üzere, reel sektörün gerçek ihtiyaçlarına odaklanan bu düzenleme, 1 Ekim tarihi itibarıyla resmen yürürlüğe giriyor.
Döviz Almama Taahhüdü Tarihe Karışıyor
Daha önceki uygulamalarda firmalar üzerinde bulunan “döviz almama taahhüdü” şartı, yeni dönemle birlikte tamamen kaldırıldı. Bunun yerine, firmaların katma değer üretimi ve döviz pozisyon oranlarını merkeze alan daha dinamik bir model getirildi. Bu değişiklikle, üretimi ve istihdamı destekleyen firmaların finansmana erişiminin önündeki engellerin azaltılması amaçlanıyor. Ekonomi dünyasındaki bu hareketlilik, ticarette yeni dönem beklentilerini de beraberinde getiriyor.
Katma Değer ve Döviz Pozisyonu Esas Alınacak
Yeni uygulama talimatına göre, destek kapsamındaki döviz tutarı artık firmanın yarattığı katma değer ile doğrudan ilişkilendirilecek. Firmanın yıllık döviz satış limiti; Gelir İdaresi Başkanlığı’ndan elde edilecek yıllık faaliyet karı ile Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan alınacak 12 aylık iş gücü maliyetinin toplamı kadar olacak. Böylece, reel ekonomiye katkı sunan firmalar daha fazla destekten yararlanma imkanı bulacak.
Ayrıca, döviz pozisyon oranında da kritik bir sınırlama getirildi. Firmaların likit döviz varlıklarının net satış hasılatına veya aktif büyüklüğüne oranının yüzde 10’u aşmaması şartı aranacak. Bu durum, firmaların döviz pozisyonlarını daha dengeli yönetmelerini teşvik edecek. Benzer şekilde, iş dünyasındaki stratejik değişimler ve kurumsal yönetim anlayışları da yakından takip ediliyor.
Reel Sektöre Destek Sürecek
Bakan Mehmet Şimşek, yaptığı açıklamada, üreten ve istihdam yaratan firmaların her zaman yanında olduklarını belirtti. İhracata üretim ve tedarik yoluyla katkı sağlayan firmaların bu destek mekanizmasına erişiminin kolaylaşacağını belirten Şimşek, sahadan gelen geri bildirimlerin düzenlemenin şekillenmesinde büyük rol oynadığını ifade etti. Diğer taraftan, Türkiye genelinde tarımsal üretimdeki rekor beklentileri gibi ekonomik veriler, sektörlerin genel sağlığı açısından büyük önem arz ediyor.
Firmalar, döviz pozisyon oranlarını yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından hazırlanan ve 15 gün süreyle geçerli olacak özel bildirim formları ile tevsik edecekler. Bu sadeleştirilmiş süreç, bürokrasinin azaltılması ve işlem hızının artırılması hedefine hizmet ediyor.
