Fonda Güven Krizi İçin 8 Maddelik “FonTRust” Reçetesi Açıklandı

İstanbul, Türkiye — Sermaye piyasalarında son dönemde yaşanan gelişmeler ve ardından gelen tasfiye kararları yatırımcı güvenini yeniden masaya yatırdı. İstanbul Jeoekonomi Enstitüsü (İJE), gerçekleştirilen dördüncü yuvarlak masa toplantısının ardından Türkiye fon piyasasının dayanıklılığını artıracak kapsamlı bir politika belgesi yayınladı. 131 fonun tasfiye sürecinin tetiklediği tartışmalara çözüm sunmayı amaçlayan enstitü, FonTRust (Türkiye Fon Piyasası Güven ve Dayanıklılık Programı) adıyla 8 maddelik yeni bir reçete kamuoyuyla paylaşıldı.

131 Fonun Tasfiyesi 455 Bin Yatırımcıyı Yakından Ilgilendiriyor

Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihli kararları doğrultusunda, 7 portföy yönetim şirketine ait toplam 131 fonun tasfiye edilmesine karar verilmişti. Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) verilerine göre bu fonlarda 455 bin 758 tekil yatırımcı bulunuyor. Uzmanlar, bu rakamın doğrudan “kesinleşmiş mağdur” sayısını ifade etmediğini, ancak tasfiye sürecindeki fonlarla temaslı olan toplam yatırımcı kitlesini gösterdiğini vurguluyor. Yaşanan bu tür regülasyon ve piyasa hareketlilikleri, piyasada SPK, Tera CEO’su ve 2 kişinin lisanslarını süresiz iptal etti gibi diğer kritik kararlarla birlikte yakından takip ediliyor.

FonTRust Programı ile Gelen 8 Maddelik Çözüm Seti

İJE’nin hazırladığı raporda, fon piyasasındaki problemlerin yalnızca anlık likidite sıkışıklığından ibaret olmadığına dikkat çekildi. Likidite, değerleme, yönetişim, çıkar çatışmaları ve kamusal güven boyutlarını içeren çok katmanlı bir yapının varlığına vurgu yapılarak, fon piyasasını güçlendirecek sekiz temel adım şu şekilde sıralandı:

• Fon bazında Tasfiye ve Geri Kazanım Panosu oluşturularak şeffaflığın artırılması,
• Nakit ve yüksek likit varlıklardan kısmi-oransal ödeme takvimlerinin şeffafca açıklanması,
• İllikit ve ihtilaflı varlıklar için bağımsız değer aralıklarının belirlenmesi,
• Kayıp türleri ile sorumluluk zincirinin net bir şekilde ayrıştırılması,
• Yatırımcıların fon varlıklarının gerçek değerini görebileceği şeffaf denetim mekanizmaları,
• Çıkar çatışmalarını önleyen kurumsal yönetişim standartlarının getirilmesi,
• Biriken sermayenin spekülatif alanlar yerine üretken ekonomik kapasitelere yönlendirilmesi,
• Kamusal güveni pekiştirecek sürekli izleme ve raporlama altyapısının kurulması.

“Hedef Fonları Küçültmek Değil, Güvenle Büyütmektir”

İJE Başkanı Prof. Dr. Yusuf Dinç, FonTRust programının temel amacının fon piyasasını daraltmak veya küçültmek olmadığını, aksine piyasayı daha sağlam temeller üzerinde büyütmek olduğunu belirtti. Ağustos 2026 itibarıyla 10,969 trilyon liralık devasa bir portföy büyüklüğüne ve 5,9 milyon yatırımcıya ulaşan Türkiye fon ekosisteminin, sağlıklı işleyen bir denetim mekanizmasıyla bölgesel bir cazibe merkezi olabileceği ifade edildi. Uzmanlar, atılacak bu adımların orta vadede hem bireysel hem de kurumsal yatırımcıların sermaye piyasalarına olan inancını tazeleyeceğini öngörüyor.