61 Yıllık Sır Perdesi Aralandı: Eli Cohen Fatiha İle Deşifre Oldu

Uluslararası istihbarat tarihinin en bilinen casusluk vakalarından biri olan Eli Cohen olayında, üzerinden 61 yıl geçmesine rağmen şaşırtıcı detaylar gün yüzüne çıkmaya devam ediyor. İsrail adına Suriye’de yıllarca üst düzey faaliyet yürüten ve ülkenin askeri ve siyasi kademelerine kadar sızmayı başaran Cohen’in yakalanma anına dair sırlar, emekli Suriyeli subay Said Caviş tarafından kamuoyuyla paylaşıldı.

Arapça, İbranice, İngilizce ve Fransızca gibi pek çok dili akıcı bir şekilde konuşabilen Cohen, Suriye’de “Kamil Emin Sabit” sahte kimliğiyle tanınıyordu. Kendini zengin bir iş adamı olarak tanıtan ve kısa sürede ülkenin elit tabakası arasında yer edinen casus, dönemin istihbarat birimlerinin dikkatini çekse de uzun süre boyunca şüpheleri üzerine çekmemeyi başarmıştı. Ancak operasyonun deşifre edilmesinde rol oynayan kritik eşik, bizzat devlet yönetiminin katıldığı sorgu sürecinde gerçekleşti.

Fatiha Suresi ile Başlayan Çöküş

Said Caviş’in aktardığı bilgilere göre, yakalandıktan sonra dönemin Suriye Devlet Başkanı Emin Hafız’ın huzuruna çıkarılan Eli Cohen, ısrarla Suriyeli bir Müslüman iş adamı olduğunu savundu. Kimliğinden şüphelenen Hafız, Cohen’in inandırıcılığını test etmek için beklenmedik bir hamle yaptı ve kendisine Fatiha Suresi’ni okumasını emretti.

Süreci yöneten yetkililerin gözü önünde sureyi okumaya başlayan Cohen, hafızasının ve dini bilgisinin yetersiz kalması nedeniyle belirli noktalarda duraksadı ve hatalar yaptı. Bu durumun üzerine Emin Hafız’ın, “Senin yaşında Fatiha’yı bilmeyen bir Müslüman mı var?” diyerek sahte kimliği ve aslen Yahudi olduğunu yüzüne vurduğu ifade edildi. Bu an, casusun tüm kurgusunun çöktüğü ve yakalandığının resmen tescillendiği an oldu.

İdamı ve Naaşının Gizemi

Gerçek kimliğinin deşifre olmasının ardından hızlı bir şekilde mahkemeye çıkarılan ve yargılanan Eli Cohen, suçlu bulunarak 18 Mayıs 1965 tarihinde Şam’da idam edildi. İsrail tarafından bir ulusal kahraman olarak kabul edilen ve naaşının ülkeye getirilmesi için yıllardır diplomatik ve istihbarat düzeyinde çabalar harcanan Cohen’in mezar yeri ise halen büyük bir sır olarak korunuyor.

Suriye yönetiminin, naaşın İsrail güçleri tarafından kaçırılmasını önlemek amacıyla sürekli nöbet tutulan askeri bir kışlanın girişine defnettiği bilinse de, kalıntarların kesin olarak nerede yer aldığı konusunda net bir bilgi bulunmuyor. Ortadoğu’daki bu tarihi sırlar zaman zaman gün yüzüne çıkarken, bölgedeki jeopolitik ve istihbarat odaklı gelişmeler de tıpkı İsrail’den Suriye’de Sufa 53 Provokasyonu: Ankara’dan Net Mesaj! haberinde olduğu gibi yakın takip gerektiriyor. Öte yandan, küresel dünyadaki teknolojik ve stratejik hamleler, örneğin TUSAŞ AYAZ Kamikaze İHA Seri Üretime Başladı! Özellikleri Neler? başlıklı gelişme, ülkelerin savunma reflekslerinin ne denli kritik olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor.