BM’de Guterres Yarışı: 5. Ön Oylamada Lider Kim?

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK), mevcut Genel Sekreter Antonio Guterres’in 31 Aralık’ta görevine veda edecek olması nedeniyle yeni dönemin liderini seçmek için kritik bir süreç yürütüyor. New York’taki BM merkezinde kapalı toplantı şeklinde gerçekleştirilen ve diplomatik kulislerde “straw poll” olarak bilinen resmi olmayan beşinci ön oylama tamamlandı. 15 konsey üyesi, yarışta boy gösteren adaylar hakkındaki nihai kanaatlerini gizli oylama pusulalarıyla ortaya koydu.

BMGK Dönem Başkanı ve Yunanistan’ın BM Daimi Temsilcisi Aglaia Balta, oylamanın ardından basına yaptığı kısa açıklamada süreçle ilgili bilgi verdi. Balta, “Her aday, sonuçları ilgili aday gösteren üye devletlerin daimi temsilcileri aracılığıyla öğrenecektir. Genel Kurul Başkanı da ön yoklamanın yapıldığı konusunda bilgilendirilecektir.” ifadelerini kullandı. Balta, bir sonraki oylamanın tarihi hakkında ise detay vermekten kaçındı.

Rebeca Grynspan 5. Turu Zirvede Tamamladı

Diplomatik kaynaklardan sızan ilk bilgilere göre, günün en dikkat çekici sonucu Kosta Rikalı adaydan geldi. Yarış için görevinden izin alan BM Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD) Genel Sekreteri Rebeca Grynspan, 9 “lehte” ve 6 “aleyhte” oyla ön yoklamayı ilk sırada bitirmeyi başardı. Grynspan’in ardından Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Başkanı Rafael Grossi 6 “lehte”, 7 “aleyhte” ve 2 “çekimser” oyla ikinci sırada yer aldı. Listede Carolyn Rodrigues ise 5 “lehte”, 9 “aleyhte” ve 1 “çekimser” oy alarak üçüncü sıraya adını yazdırdı.

Öte yandan yarışta şansını sürdürmeye çalışan diğer adayların oy dağılımı da netleşti. Eski Senegal Cumhurbaşkanı Macky Sall 5 “lehte”, 10 “aleyhte” alırken; Olara Otunnu 3 “lehte”, 12 “aleyhte” oyda kaldı. Maria Fernanda Espinosa 3 lehte, 9 aleyhte ve 3 çekimser oy alırken; Ivonne Baki ise 0 lehte, 14 aleyhte ve 1 çekimser oyla son sırada yer aldı. Bu süreç, uluslararası piyasalarda ve küresel dengelerde yakından izlenirken, uzmanlar S&P’den Türkiye Kredi Notu Açıklaması: Fon Soruşturması Etkileyecek mi? haberinde olduğu gibi jeopolitik gelişmelerin küresel ekonomik kararları da doğrudan etkilediğine dikkat çekiyor.

Veto Yetkisi Olan Daimi Üyeler İçin Kritik Eşik

BMGK’da gerçekleştirilen gizli ve resmi olmayan ön oylamalarda konsey üyeleri; “lehte”, “aleyhte” ve “çekimser” seçeneklerini işaretliyor. Bu oylamalar, adayların küresel arenadaki ağırlığını ve üyeler nezdindeki destek oranını ölçen bir test işlevi görüyor. Mevcut aşamada her üyenin oyu aynı ağırlığa sahip olsa da, önümüzdeki turlarda durum tamamen değişecek.

Diplomatik kaynaklar, 16 Ekim’de yapılması planlanan 6. tur ön yoklamanın “renk kodlu” pusulalarla yapılabileceğinin sinyalini veriyor. Bu aşamada “kırmızı” oy pusulaları ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa gibi 5 daimi üye için, “beyaz” oy pusulaları ise seçilmiş 10 geçici üye için kullanılmaya başlanıyor. Daimi üyelerin sahip olduğu veto yetkisi nedeniyle, kırmızı pusulalardan yüksek “aleyhte” veya veto sinyali alan adayların yarışta kalma şansı büyük ölçüde azalıyor.

Küresel diplomaside yaşanan bu yoğun trafik sadece siyasetle sınırlı kalmıyor; Hyundai Boston Dynamics’in Tamamını Aldı, Fabrikada İsyan Çıktı gelişmesinde olduğu gibi teknoloji ve endüstri devlerindeki stratejik hamleler de dünya genelindeki dengeleri ve haber akışını domine etmeye devam ediyor.