⏱️ Okuma Süresi: 3 dk
📝 Kelime: 501
🕐 Son Güncelleme: 08.10.2026 00:23
📌 Öne Çıkan Başlıklar
- Florida Başsavcılığı, Instagram ve çocukların ruh sağlığını korumak amacıyla Meta’ya karşı açılan davada 14 yaş altı yasak ve günlük 2 saat sınırlandırması gibi radikal tedbirler talep etti.
- ABD genelindeki 18 milyar dolarlık uzlaşmayı yetersiz bulan Florida, bu yaptırımların şirketler için sıradan bir “iş yapma bedeli” olacağını savundu.
- Türkiye’de TBMM tarafından kabul edilen ve 1 Kasım 2026’da yürürlüğe girecek 15 yaş altı düzenlemeler ise teknik altyapı eksiklikleri ve yaş doğrulama yöntemleri nedeniyle tartışılıyor.
Sosyal medya devleri, gençlerin ve çocukların ruh sağlığı ile dijital bağımlılık üzerindeki olumsuz etkileri nedeniyle küresel çapta yakın markaja alındı. ABD’de Florida Başsavcılığı, Instagram ve Facebook’un çatı şirketi Meta‘ya karşı devam eden dava kapsamında platformlarda radikal kısıtlamalar talep etti. Küresel ölçekte yankı uyandıran bu hukuki mücadele, benzer adımları atmaya hazırlanan Türkiye’deki süreçlerin neden yavaş ilerlediği sorusunu yeniden gündeme taşıdı.
Florida Başsavcılığından Meta’ya Karşı Sert Çıkış
ABD’de Meta, geçtiğimiz ağustos ayında 48 eyalet ve Washington DC ile tarihi bir anlaşmaya vararak genç güvenliğine yönelik bazı değişiklikler yapmayı ve 18 milyar dolara kadar ödeme yapmayı kabul etmişti. Ancak Cumhuriyetçi Florida Başsavcısı James Uthmeier, bu toplu uzlaşmayı “yetersiz” bularak katılmayı reddetti. Uthmeier, mevcut yaptırımların Meta açısından caydırıcı olmayacağını ve şirketin bunu yalnızca “iş yapmanın bedeli” olarak göreceğini savundu.
Florida Başsavcılığı’nın mahkemeden talep ettiği ihtiyati tedbirler arasında şunlar yer alıyor:
- 14 yaş altına tam yasak: 14 yaşın altındaki kullanıcıların tespit edilerek Instagram ve Facebook platformlarından derhal çıkarılması.
- Günde 2 saat sınırı: Gençlerin tüm Meta uygulamalarında toplam kullanım süresinin günlük 2 saatle sınırlandırılması ve süre dolduğunda mesajlaşma erişiminin de durdurulması.
- Bağımlılık yapan özelliklere engel: Otomatik video oynatma (autoplay) ve sonsuz kaydırma (infinite scroll) gibi algoritmik tuzakların devre dışı bırakılması.
- Sıfır reklam: Genç kullanıcılara hedefli ya da genel reklam gösteriminin tamamen engellenmesi.
Türkiye Bölgesel ve Küresel Düzenlemelerin Neresinde?
ABD’deki bu sert hukuki ve editoryal mücadele, Türkiye’nin TBMM’de kabul ettiği ve 15 yaş altı çocukların sosyal ağlara erişimine ilişkin düzenlemelerini de akıllara getiriyor. Türkiye’de 7578 sayılı Kanun ile 5651 sayılı Kanun’un Ek 4. maddesine çocukların sosyal ağlara erişimiyle ilgili hükümler eklendi. Düzenlemenin ilgili maddelerinin 1 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Kanun, sosyal ağ sağlayıcılara çocukların yaşını doğrulamaya yönelik gerekli tedbirleri alma yükümlülüğü getiriyor. Ancak kanunda belirli bir “e-Devlet/token” sisteminin kullanılacağına dair keskin bir zorunluluk bulunmuyor. Yaş doğrulamasının hangi teknik yöntemlerle yapılacağına ilişkin tartışmalar sürerken, dünyadaki teknolojik ve hukuki gelişmeler tıpkı otomotiv sektöründeki küresel dönüşümler gibi yakından izleniyor. Öte yandan uzmanlar, dijital dünyadaki bu regülasyonların ülke genelindeki diğer gündem maddeleriyle birlikte toplumsal hayatı kökten etkileyeceğini belirtiyor.
6 Aylık Yürürlük Süresi ve Teknik Altyapı Sorunları
Kanunun ilgili hükümleri resmi yayımdan altı ay sonra yürürlüğe girecek. Bu zaman zarfında sosyal ağ sağlayıcılarının yeni yükümlülüklere uyum sağlamak üzere teknik altyapılarını hazırlaması gerekecek. Türkiye’de sürecin uygulanmasında yaşanan yavaşlığın en büyük nedeni ise yaş doğrulama mekanizmalarının uluslararası platformlar tarafından nasıl entegre edileceğine dair net bir standart henüz oluşturulamamış olması.
