⏱️ Okuma Süresi: 2 dk
📝 Kelime: 406
🕐 Son Güncelleme: 10.10.2026 18:00
📌 Öne Çıkan Başlıklar
- Zonguldak’ın Devrek ilçesinde yaşayan 61 yaşındaki Rıza Ulukoz, ilkokul eğitiminin ardından adım attığı sıcak demir ustalığında yarım asrı geride bıraktı.
- Çekiç seslerinin azaldığı ve teknolojinin yaygınlaştığı günümüzde, ilçede bu mesleği sürdüren sadece iki ustadan biri olarak tek başına çalışmaya devam ediyor.
- Gelecek nesillerden mesleğe ilgi duyan kimsenin yetişmemesi nedeniyle, kendisinden sonra bu zanaatı devredecek kimse bulunmuyor.
Zonguldak’ın Devrek ilçesinde, geleneksel zanaatların son temsilcilerinden biri olan 61 yaşındaki Rıza Ulukoz, çekiç ve örs seslerinin yankılandığı dükkanında yarım asrı devirdi. İlkokul yıllarının hemen ardından amcasının yönlendirmesiyle bir ustanın yanında çırak olarak işe başlayan Ulukoz, “eti senin kemiği benim” anlayışıyla yetiştiği sıcak demir ustalığında 50 yılı geride bıraktı.
Askerlik çağına kadar ustasının yanında pişerken ter döken, askerlik dönüşü ise aynı ocağın başında emek vermeye devam eden Ulukoz, 1987 yılında devraldığı dükkanda bugün hâlâ tek başına çalışıyor. Zamanın hızla akıp geçtiğini ve geride kalan 50 yılın kendisi için dün gibi olduğunu belirten deneyimli usta, modern dünyanın getirdiği teknolojik imkânlara rağmen geleneksel ocağını söndürmemeyi başarıyor.
Zanaatkarlıkta Yarım Asır ve Değişen Zamanlar
Günümüzde sanayi ve seri üretim teknolojilerinin hayatın her alanında yer almasına rağmen ziraat ve bahçe aletleri üretmeye devam eden Ulukoz, emeğe dayalı üretimin inceliklerini yaşatmaya çalışıyor. Atölyesinde balta, kazma, bıçak, nacak ve keser gibi kesici ile vurucu aletler üreten usta, işini ilk günkü aşkla yapıyor. Eskisi kadar yoğun talep olmasa da işini severek sürdüren Ulukoz, üretim sürecindeki el emeğinin ve sabrın önemine dikkat çekiyor. Gelişen teknoloji ve dijitalleşen dünyada geleneksel alışkanlıklar hızla kaybolurken, hayatın her alanında dönüşümler yaşanıyor. Örneğin, 15 yaş altı sosyal medya yasağı gibi modern çağın getirdiği regülasyonlar ve toplumsal tartışmalar, dijital dünyanın hayatımızı ne denli kuşattığını gözler önüne seriyor. Bu dijitalleşme dalgası, genç kuşakların fiziksel güç ve el emeği gerektiren zanaatlara olan ilgisini de ne yazık ki sıfıra indiriyor.
Yetişen Çırak Olmaması En Büyük Burukluk
İlçede sıcak demir ustalığını devam ettiren sadece iki kişinin kaldığını belirten Rıza Ulukoz, bu zanaatın kendisiyle birlikte tarihe karışacak olmasının üzüntüsünü yaşıyor. Meslektaşlarından Selahattin Bostancı’nın oğluyla birlikte çalıştığını, kendisinin ise dükkanda tamamen yalnız kaldığını ifade eden deneyimli usta, genç nesillerin bu zorlu mesleğe hiç ilgi duymadığını vurguluyor. Gündelik yaşamdaki bu hızlı değişim ve mesleki yozlaşmalar, yalnızca zanaatları değil, aynı zamanda toplumun kültürel hafızasını da tehdit ediyor. Hayatın farklı alanlarında yaşanan bu dönüşümler, tıpkı evdeki küflerden kurtulmanın doğal yolu gibi köklü ve pratik çözümlerin unutulup pratik dijital kolaylıklara teslim olunmasına yol açıyor.
“Benden sonra bu işi yapacak kimse yok” diyerek durumun vahametini özetleyen Ulukoz, sağlığı elverdiği ve ömrünün yettiği yere kadar demir dövmeye, ocağını tüttürmeye devam edeceğini söylüyor.
