⏱️ Okuma Süresi: 3 dk
📝 Kelime: 520
🕐 Son Güncelleme: 11.10.2026 05:38
📌 Öne Çıkan Başlıklar
- Ankara, Türkiye’de CHP Bartın Milletvekili Aysu Bankoğlu, yurt dışı çıkış harcının tamamen kaldırılması amacıyla TBMM Başkanlığına kanun teklifi sundu.
- Yıllık ortalama 13 milyon vatandaşı doğrudan ilgilendiren ve kamu bütçesine yaklaşık 15 milyar lira kaynak sağlayan harç tutarının yeni dönemde 1550 liraya ulaşması bekleniyor.
- Yasa teklifinde, herhangi bir kamusal hizmet karşılığı bulunmayan bu uygulamanın harç niteliği taşımadığı ve vatandaşın seyahat özgürlüğünü kısıtladığı vurgulandı.
Türkiye’de yurt dışına seyahat eden vatandaşlardan alınan yurt dışı çıkış harcı, artan maliyetler ve yeni zam beklentileriyle birlikte yeniden siyasetin ve kamuoyunun ana gündem maddelerinden biri haline geldi. Her yıl milyonlarca kişiyi etkileyen uygulama hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) dikkat çeken bir kanun teklifi sunuldu. CHP Bartın Milletvekili Aysu Bankoğlu tarafından hazırlanan teklifte, söz konusu uygulamanın hukuki ve kamusal bir dayanağı kalmadığı belirtilerek tamamen kaldırılması talep edildi.
Yıllık 15 Milyar Liralık Dev Gelir Kapısı
Her yıl ortalama 13 milyon kişinin yurt dışına çıkış yaptığı Türkiye’de, mevcut ve artması beklenen harç bedelleri devasa bir bütçe hacmi oluşturuyor. Hesaplamalara göre yurt dışı çıkış harcından elde edilen yıllık toplam gelir 15 milyar lirayı buluyor. Yeni yılda yeniden değerleme oranlarıyla birlikte harç bedelinin 1550 liraya yükselmesi beklenirken, bu durum özellikle yurt dışındaki kültür, sanat, eğitim ve bilimsel etkinliklere katılmak isteyen vatandaşlar üzerinde ağır bir finansal yük yaratıyor.
Kültürel değişim programları ve uluslararası sergileri takip etmek isteyen sanatseverler de yükselen maliyetlerden nasibini alıyor. Örneğin, dünya çapında ses getiren Salvador Dalí’nin 150 Kiloluk Başyapıtı Çalındı: Sanat Dünyası Şokta! haberinde olduğu gibi uluslararası kültür gündemini yerinde incelemek isteyen akademisyen ve araştırmacılar, seyahat giderlerine eklenen harçlar nedeniyle zorlanıyor.
“Kamu Hizmeti Yoksa Harç Da Olamaz”
TBMM’ye sunulan kanun teklifinin gerekçesinde, harç kavramının anayasal ve mali hukuk açısından bir kamu hizmeti karşılığında alınması gerektiği hatırlatıldı. Bankoğlu, sınır kapılarından çıkış yaparken vatandaşa sunulan doğrudan bir kamusal hizmet bulunmadığını savunarak şu ifadeleri kullandı:
“Harç, devletin sunduğu somut bir hizmetin karşılığı olarak ödenen paradır. Yurt dışına çıkışta vatandaşa verilen herhangi bir özel kamusal hizmet yoktur. Hizmetin bulunmadığı bir yerde alınan para harç olmaktan çıkar, ‘haraç’ haline dönüşür. Bu durum seyahat özgürlüğünün açık bir ihlalidir.”
Yurt Dışı Çıkış Harcının 25 Yıllık Seyri
Söz konusu uygulama ilk olarak 1 Ağustos 2001 tarihinde 50 dolar karşılığı Türk Lirası olarak hayata geçirilmişti. Yıllar içerisinde farklı düzenlemelere tabi tutulan harç bedelinin tarihsel gelişimi şu şekilde gerçekleşti:
- 1 Nisan 2007: Harç bedeli 15 TL seviyesine düşürüldü.
- Ağustos 2019: Uzun süre sabit kalan tutar 70 TL’ye çıkarıldı.
- 2024: Kademeli artışlarla 500 TL oldu.
- 2025: Revalüasyon ayarlamalarıyla 710 TL’ye yükseldi.
- 2026: Harç tutarı 1250 TL olarak uygulandı.
Gelişen ekonomik şartlar içerisinde vatandaşlar bir yandan hane bütçesini korumaya çalışıp evde günlük ev yemeği menüsü planlamalarıyla tasarruf yapmaya odaklanırken, diğer yandan zorunlu seyahatlerde karşılaşılan yüksek harç tutarlarına tepki gösteriyor. Sektör temsilcileri ve kurum yönetimi bazında da kararların ortak akılla alınması gerektiği, nitekim yönetici kademelerindeki değişimlerde başkanı alınca herkes gelmiyor ilkesinde olduğu gibi, kapsayıcı politikaların uygulanmasının önemi vurgulanıyor. Kanun teklifinin önümüzdeki günlerde Meclis Komisyonu’nda görüşülmesi bekleniyor.
