AYM’den Protestoda Gözaltına Alınan Avukat İçin İhlal Kararı

Anayasa Mahkemesi (AYM), Çanakkale’de düzenlenen bir protesto gösterisi sırasında gözaltına alınan avukat İlayda Kocabaş Güner’in yaptığı bireysel başvuruyu karara bağladı. Yüksek Mahkeme, kolluk görevlileri hakkında yapılan şikayette yalnızca polis tutanaklarının esas alınarak kovuşturmaya yer olmadığına (takipsizlik) karar verilmesini anayasal hakların ihlali olarak değerlendirdi. Kararla birlikte dosyanın yeniden soruşturulmasına ve başvurucuya 50 bin TL manevi tazminat ödenmesine hükmedildi.

Protesto Sırasında Gözaltı ve İddialar

Olay, Çanakkale’de 24 Kasım 2021 tarihinde geçim sıkıntısı ve ekonomik koşulları protesto etmek amacıyla düzenlenen yürüyüş sırasında meydana geldi. Yürüyüşe müdahale eden polis ekipleri, aralarında avukat İlayda Kocabaş Güner’in de bulunduğu 14 kişiyi gözaltına aldı. Güner, avukat olduğunu bildirmesinin ardından savcılık talimatıyla serbest bırakıldı.

Yaşananların ardından şikayetçi olan avukat Güner, yürüyüş sırasında yaşlı yurttaşlara yönelik orantısız müdahaleyi engellemek amacıyla kimliğini açıklayarak olaya dahil olduğunu belirtti. Buna rağmen zor kullanılarak iki kadın polis memuru tarafından gözaltı aracına götürüldüğünü ifade eden Güner, bu süreçte sivil bir polis memuru tarafından tehdit edildiğini, araç içinde bir kadın polisin boğazına sarıldığını ve yaklaşık üç saat boyunca araçta bekletildiğini dile getirdi. Kamuoyunda farklı yargı süreçleri takip edilirken, örneğin Bayraklı Belediyesi iştiraki Baybel A.Ş. soruşturmasında tutuklamalar gibi adli gelişmelerde de soruşturma usulleri titizlikle incelenmektedir.

Başsavcılığın Takipsizlik Kararı ve Delil Durumu

Olay sonrası hazırlanan adli muayene raporunda, avukat Güner’in her iki bileğinde hassasiyet tespit edildiği ve bu durumun basit tıbbi müdahaleyle giderilebilecek nitelikte olduğu kaydedildi. MOBESE görüntülerinde ise avukatın ihtarlara rağmen alandan ayrılmaması üzerine gözaltına alındığı görüldü. Olay anında gözaltında bulunan bir tanık da kadın polisin avukata vurduğunu ve başını cama çarptığını öne sürdü.

Çanakkale Cumhuriyet Başsavcılığı ise boyun bölgesinde darp izi bulunmaması, kamera kayıtlarında tehdit veya hakaret unsurunun tespit edilememesi gerekçeleriyle polisler hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verdi. Bu karara yapılan itirazların reddedilmesi üzerine dosya Anayasa Mahkemesi’ne taşındı. Toplumun farklı kesimlerinin alım gücüne odaklandığı bir dönemde, Ekim ayı enflasyon tahminleri ve emekli maaşlarına etkisi tartışılırken gerçekleşen gösterideki bu hukuki süreç AYM kararıyla yeni bir boyut kazandı.

AYM: “Sadece Kolluk Tutanaklarına Dayanılması Bağımsızlığı Zedeler”

Başvuruyu inceleyen Anayasa Mahkemesi, kötü muamele iddialarına yönelik yürütülen ceza soruşturmalarının bağımsız ve tarafsız olması gerektiğinin altını çizdi. Yüksek Mahkeme kararının gerekçesinde, “Kolluktaki tutanakların tek başına karara esas alınması soruşturmanın bağımsızlığını zedeler” tespitine yer verildi.

Makroekonomik verilerin yakından izlendiği bir süreçte, TÜİK Ağustos ayı dış ticaret endekslerini açıkladı haberlerinde olduğu gibi ekonomik göstergelerin gündemde geniş yer bulduğu bir ortamda cereyan eden bu hukuki hadisede AYM; etkili bir adli süreç yürütülmediği gerekçesiyle ihlalin sonuçlarının giderilmesi amacıyla dosyanın Çanakkale Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine ve yeniden soruşturma yapılmasına hükmetti.