⏱️ Okuma Süresi: 2 dk
📝 Kelime: 415
🕐 Son Güncelleme: 13.10.2026 13:29
📌 Öne Çıkan Başlıklar
- İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW), Türkiye’de madencilik faaliyetlerine karşı çıkan çevre aktivistlerinin yargı ve kolluk baskısıyla karşılaştığını raporladı.
- Rapor, Akbelen ve Doğu Karadeniz’deki protestolarda aktivistlerin keyfi gözaltı, biber gazı ve idari para cezalarına maruz kaldığını ortaya koyuyor.
- Uluslararası kuruluş, BM İklim Zirvesi (COP31) öncesinde yetkililere çevre savunucularının ifade özgürlüğünü koruma çağrısında bulundu.
Türkiye’nin ev sahipliğinde düzenlenmesi planlanan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı’na (COP31) haftalar kala, ülkedeki çevresel eylemlere yönelik müdahaleler uluslararası kamuoyunun dikkatini çekmeye devam ediyor. İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch-HRW), yayımladığı son raporunda, Türkiye’de çevresel tahribata karşı çıkan yurttaşların ve aktivistlerin sistematik bir baskı süreciyle karşı karşıya bırakıldığını öne sürdü.
Çevre Aktivistlerine Yönelik “Yargı Baskısı” İddiası
HRW, Ağustos 2026 döneminde çevre protestolarına katılan 23 kişiyle gerçekleştirdiği görüşmeler, resmi belgeler ve yargı süreçlerine dayandırdığı raporunda, barışçıl eylemlerin “suç” kapsamına alınmaya çalışıldığını iddia etti. Örgüt, bu uygulamaların sadece çevre politikaları üzerinde değil, aynı zamanda temel hak ve özgürlükler üzerinde de ciddi bir kısıtlama yarattığını vurguladı.
Özellikle yasal süreçlerdeki şeffaflık eksikliği ve kolluk müdahalelerinin orantısızlığı, raporun ana eksenini oluşturuyor. HRW Avrupa ve Orta Asya Araştırma Görevlisi Deniz Bayram, Türkiye’nin küresel ölçekteki en önemli iklim zirvelerinden birine ev sahipliği yapmaya hazırlandığı bir süreçte, çevre savunucularının susturulmasının çelişkili bir tablo yarattığını belirtti.
Akbelen ve Karadeniz Odak Noktası
Raporda, iki bölgedeki çevresel çatışmalar özel olarak incelendi. Muğla Akbelen Ormanı’nda kömür madenciliğine karşı süren eylemler ile Doğu Karadeniz’de, özellikle Perşembe Yaylası çevresindeki altın madeni arama faaliyetlerine karşı düzenlenen protestolar mercek altına alındı. HRW, her iki bölgede de kolluk kuvvetlerinin şiddet içermeyen eylemlere karşı göz yaşartıcı gaz ve tazyikli su kullandığını kaydetti.
Ayrıca, bölgede yaşayan vatandaşlara yönelik kimlik kontrollerinin “gözdağı verme” niteliği taşıdığı savunulurken, protestocuların “kanuna aykırı toplantı” veya “kamu görevlisine direnme” gibi suçlamalarla karşı karşıya kaldığı ifade edildi. Öte yandan, Akkuyu NGS gibi kritik tesislerde yürütülen güvenlik operasyonlarının aksine, sivil protestolara yönelik müdahalelerin orantısız güç kullanımı tartışmalarını beraberinde getirdiği belirtiliyor.
Gazeteciler ve İfade Özgürlüğü
Raporda dikkat çeken bir diğer husus ise çevre protestolarını takip eden medya mensuplarının durumu oldu. Çevre savunucularını görüntüleyen veya haberleştiren bazı gazetecilerin kolluk müdahalesine maruz kaldığı, ekipmanlarına el konulduğu ve haklarında soruşturma başlatıldığı bilgisi paylaşıldı.
Uzmanlar, bu tür baskıların toplumsal muhalefetin çevre meselelerine olan duyarlılığını azaltmak yerine, konunun uluslararası arenada daha fazla konuşulmasına neden olduğunu belirtiyor. Ekonomik verilerin iyileşmesi için sürdürülebilir çevre politikalarının önemine değinen çevre örgütleri, yetkililerin protestocu vatandaşların kaygılarını dikkate alması gerektiğini savunuyor.
