⏱️ Okuma Süresi: 2 dk
📝 Kelime: 455
🕐 Son Güncelleme: 18.10.2026 10:02
📌 Öne Çıkan Başlıklar
- UNESCO tarafından koruma altına alınan tarihi Lefkara nakışı, Türkiye’deki tek tescilli tanıtım sanatçısı Pembe Kazan tarafından modern tasarımlarla geleceğe taşınıyor.
- İrlanda keteni üzerine düğümsüz teknikle işlenen nakış, 20-25 yıllık kullanımın ardından keten liflerinin açılmasıyla ipeksi bir dokuya kavuşuyor.
- Geleneksel olarak çeyiz sandıklarını süsleyen bu kültürel miras; günümüzde abajur, çanta ve kırlent gibi modern dekorasyon ürünlerine dönüştürülüyor.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin (KKTC) Lefkara köyünden adını alan ve Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi’nde yer alan Lefkara nakışı, geleneksel bağlarından koparılmadan günümüz tasarımlarına uyarlanıyor. Türkiye’de bu alandaki tek tescilli Lefkara Nakış Tanıtım Sanatçısı unvanını elinde bulunduran Pembe Kazan, sabır ve yüksek el işçiliği gerektiren bu kadim sanatın inceliklerini kamuoyuyla paylaştı.
İrlanda Keteninin İpeğe Dönüşen Yolculuğu
Lefkara nakışının en belirgin niteliklerinden birinin kullanılan özel kumaş olduğunu vurgulayan Pembe Kazan, işleme zeminini oluşturan İrlanda keteninin kendine has lif yapısına dikkat çekti. Kumaşın formunu kaybetse dahi sıcak buhar ve ütü ile ilk günkü haline döndüğünü belirten sanatçı, malzemenin yıllar içindeki değişimini şu sözlerle ifade etti:
“Ütülü ve kolalı bir kumaş gibi işliyorsunuz ancak 20-25 yıl kullanıldığında ürün ipeksi bir hal alıyor ve saten dokusuna kavuşuyor. Ne yazık ki bu nitelikteki ham kumaş günümüzde Türkiye’de ya da Kıbrıs’ta üretilmiyor. Ada genelinde bu özel kumaşı temin edebileceğimiz yalnızca üç kaynak kaldı. Her yıl Kıbrıs’a giderek aslına uygun kumaş ve ipleri bizzat seçiyorum.”
Geçmişin Çeyiz Mirası Günlük Yaşama Entegre Ediliyor
Geleneksel üretim disiplininde asla düğüm tekniğinin kullanılmadığını hatırlatan Kazan, motiflerin milimetrik bir matematik ve ustalıkla yerleştirildiğini söyledi. Haki, beyaz ve krem tonlarının hakim olduğu bu teknik, son yıllarda yalnızca vitrin süsü olmaktan çıkıp günlük hayatın içine girdi. Sanatçı, motiflerin özgün yapısını bozmadan abajur, duvar saati, kırlent kılıfı ve modern çantalara uyguladıklarını aktardı.
Kültürel değerlerin ekonomik potansiyelle birleşmesi konusuna da değinilen değerlendirmelerde, tıpkı tarımsal atıkların değerlendirilmesinde olduğu gibi el sanatlarının da katma değer ürettiği görülüyor. Nitekim hammadde kaynaklarının doğru kullanımı açısından üzüm salkım saplarındaki resveratrol değeri ekonomiye kazandırılabilir yaklaşımı, geleneksel sanatların hammadde sürdürülebilirliğiyle benzer bir çizgide ilerliyor.
Tekstil Mirasının Gelecek Kuşaklara Aktarımı
Moda dünyasındaki modernleşme süreçleri, geleneksel tekstil formlarının yeniden yorumlanmasını hızlandırıyor. Tıpkı küresel arenada Kendall Jenner moda sektöründe yönetici rolüne geçiş yapıyor haberlerinde görülen sektörel dönüşümler gibi, el sanatları da profesyonel tanıtım süreçleriyle varlığını koruyor. Öte yandan, geleneksel el ürünlerinin internet üzerinden pazarlanmasında tüketici haklarının gözetilmesi önem taşırken, bu alandaki regülasyonlar için Ticaret Bakanlığı’ndan sosyal medya ilanlarına 7 milyon TL ceza gibi yasal adımların atılması piyasa güvenliğini pekiştiriyor.
Lefkara nakışının bir sabır sanatı olduğunu belirten Pembe Kazan, iki yıl boyunca aralıksız haftanın beş günü çalışarak bu seviyeye ulaştığını ve temel amacının asırlık kültürel mirası özünü kaybetmeden gelecek nesillere ulaştırmak olduğunu vurguladı.
