Yapay zekadan etkilenen iş kollarında erkek istihdamı daha fazla arttı

ABD merkezli araştırma kuruluşu Pew Research Center, üretken yapay zeka teknolojilerinin iş gücü piyasası üzerindeki etkilerini inceleyen kapsamlı bir rapor yayımladı. Araştırma, yapay zekanın yaygınlaşma sürecinde mesleki gruplara göre istihdam oranlarının cinsiyete göre nasıl bir değişim gösterdiğini ortaya koydu. Küresel çapta yankı uyandıran bu veriler, teknolojinin ekonomik yansımaları üzerine yapılan tartışmalara yeni bir boyut kazandırdı.

Çalışma kapsamında, ABD Çalışma Bakanlığına bağlı Mesleki Bilgi Ağı ve Nüfus Araştırması (CPS) verileri detaylıca analiz edildi. Üretken yapay zekanın iş dünyasında yoğun olarak kullanılmaya başlandığı dönem ile öncesi kıyaslandı. Küresel salgın döneminin istatistikleri manipüle etmesini önlemek amacıyla 2020-2022 yılları analiz kapsamı dışında tutuldu.

Yapay Zekaya Maruz Kalma Puanlama Sistemi

Araştırmada, yapay zekanın farklı mesleklerdeki görevleri ne ölçüde yerine getirebildiğini ya da bu görevlere ne kadar katkı sağladığını ölçen özel bir puanlama sistemi kullanıldı. Toplamda 480 meslek, yapay zekaya maruz kalma düzeylerine göre sıfır ile 3,5 arasında puanlandı. Bu yöntemle mesleklerin teknolojik dönüşüme ne kadar açık olduğu istihdam verileriyle eşleştirildi.

Elde edilen bulgulara göre, bir mesleğin yapay zekaya maruz kalma puanındaki her bir puanlık artış, erkeklerin istihdamında yüzde 6,3’lük bir artış sağlarken, kadınların istihdamındaki değişim yüzde 0,2 gibi çok sınırlı bir oranda kaldı. Yapay zekadan en fazla etkilenen meslek kollarında erkek istihdamı, en az etkilenenlere kıyasla yaklaşık yüzde 24 daha fazla artış gösterdi. Kadınlarda ise bu oran benzer bir ivme yakalamadı; ancak yapay zekadan en az etkilenen mesleklerde kadın istihdamının erkeklerden daha yüksek olduğu belirlendi.

İstihdam Artışı ve Nedensellik İlişkisi

Araştırmanın en dikkat çekici noktalarından biri, yapay zekaya daha fazla maruz kalan mesleklerde genel istihdamın düşmediği, aksine arttığı yönündeki tespit oldu. Bununla birlikte, raporun yazarları teknolojiye maruz kalma düzeyi ile istihdam artışı arasında doğrudan bir nedensellik ilişkisi kurmanın erken ve doğru olmayacağını vurguladı. Benzer şekilde, küresel ölçekte teknolojik gelişmelerin sağlık alanındaki yansımaları da yakından takip ediliyor; nitekim bilim insanları yakın zamanda yapay zeka akrep zehrine karşı 318 bin protein tasarladı gibi çığır açan başarılara imza atıyor.

İncelenen dönemde istihdamı etkileyebilecek diğer makro ekonomik ve toplumsal dinamiklerin de sonuçlarda rol oynamış olabileceği ifade edildi. Uzmanlar, yapay zekanın iş gücü piyasasındaki uzun vadeli etkilerinin henüz netleşmediğini, teknolojinin bazı alanlarda verimliliği artırırken bazı iş süreçlerini otomatikleştirerek dönüştürdüğünü kaydediyor.

Günümüzde yapay zeka entegrasyonu sadece ofis ve masa başı işleri değil, aynı zamanda küresel güvenlik, enerji maliyetleri ve turizm gibi pek çok sektörü de dönüştürüyor. Örneğin, Katar turizminde yeni dönem: deneyim ve teknoloji odaklı yaklaşım başlığı altında ele alınan gelişmeler de teknolojinin sektörler arası entegrasyonunun en somut örnekleri arasında yer alıyor.