El Nino Sona Erdi Ancak Küresel Sıcaklık Artışı Devam Ediyor

Dünya genelinde yaklaşık bir yıl boyunca etkili olan ve peş peşe gelen sıcaklık rekorlarının temel sorumlularından biri olan El Nino hava olayı resmi olarak sona erdi. Ancak meteoroloji uzmanları ve iklim bilimciler, sıcaklık artışlarının durulmadığı konusunda kritik uyarılarda bulunuyor. Atmosferik döngünün tamamlanmasına rağmen, küresel sıcaklıkların yüzyıl ortalamalarının çok üzerinde seyretmesi, iklim sistemindeki değişimin boyutlarını gözler önüne seriyor.

Sıcaklık Rekorları ve Bilimsel Veriler

Geçtiğimiz yıl başlayan ve bu yılın nisan ayında etkisini yitiren El Nino, küresel iklim üzerinde derin izler bıraktı. Amerikan Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA) tarafından paylaşılan veriler, 2023 yılının tüm zamanların en sıcak yılı olduğunu tescilledi. Geçen yıl küresel ortalama sıcaklık, 20. yüzyıl ortalaması olan 13,9 derecenin 1,18 derece üzerine çıktı. Bu değer, bir önceki rekor yılı olan 2016’daki 0,15 derecelik farkla kıyaslandığında, ısınmanın ivme kazandığını kanıtlıyor.

Bilim insanları, bu ekstrem ısınmanın tek suçlusunun El Nino olmadığını, sera gazı salımı kaynaklı küresel ısınmanın bu süreci şiddetlendirdiğini belirtiyor. AB’ye bağlı Copernicus İklim Değişikliği Servisi verilerine göre, deniz yüzeyi sıcaklıkları son on ayın büyük bir kısmında tarihsel ortalamaların üzerinde seyretti. Özellikle Ege Denizi gibi bölgelerde deniz suyu sıcaklıkları 19,97 dereceye ulaşarak, geçmiş dönemlerin çok üzerine çıktı.

Tarımsal Üretim ve Gıda Güvenliği Tehdidi Altında

El Nino’nun yarattığı iklimsel istikrarsızlık, sadece sıcaklıklarla sınırlı kalmıyor; yağış rejimlerini de kökten değiştiriyor. Türkiye özelinde Meteoroloji Genel Müdürlüğü (MGM) verileri, 2023 Aralık ile 2024 Şubat arasındaki kış mevsiminde yağışların normalin %7 altında kaldığını gösteriyor. Bu durum, kuraklık riskini artırarak tarımsal faaliyetleri doğrudan tehdit ediyor.

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), El Nino’yu gıda güvenliği açısından yüksek riskli bir fenomen olarak tanımlıyor. Özellikle çiftçiler, hayvancılıkla uğraşanlar ve balıkçılar bu süreçten en çok etkilenen gruplar arasında yer alıyor. İklimsel değişimlerin insan sağlığı üzerindeki dolaylı etkileri de tartışılırken, kronik böbrek hastalığının çevresel etkileri araştırıldı çalışmaları, değişen iklim koşullarının biyolojik sistemler üzerindeki baskısını anlamak açısından önem taşıyor. Tarımdaki verim kaybı, bölgesel bazda ekonomik dalgalanmalara yol açabilir; örneğin Aydın’da kestane hasadı başladı haberlerinde görüldüğü gibi, ürünlerin piyasa değerleri ve arz sürekliliği bu tür iklimsel dengelere sıkı sıkıya bağlıdır.

Ormanlar ve Karbon Dengesi

Dünyadaki kara alanının %31’ini kaplayan ormanlar, karbon tutma kapasiteleriyle iklim değişikliğiyle mücadelede en büyük müttefikimiz konumunda. Ancak El Nino kaynaklı aşırı sıcaklıklar ve kuraklık, orman yangınları riskini tetikleyerek bu doğal karbon depolarını yok olma tehlikesiyle karşı karşıya bırakıyor. Her yıl kaybedilen milyonlarca hektar ormanlık alan, hem biyoçeşitliliği hem de küresel ısınma ile mücadele kapasitemizi zayıflatıyor.