Tibet’te 128 Bin Yıllık Buz Tabakası Gün Yüzüne Çıkarıldı

Tibet’in kuzeybatısındaki yüksek irtifalı buz örtüsünün derinliklerinde yürütülen kapsamlı bilimsel çalışmalar, Dünya’nın yakın iklim tarihine ışık tutacak devrim niteliğinde bir keşifle sonuçlandı. Araştırmacılar, Guliya Platosu’ndan çıkarılan buz kütlelerinin 128 bin yıldan daha eski bir geçmişe sahip olduğunu ve son buzul çağından bu yana varlığını koruduğunu tespit etti. Bilim dünyasında büyük yankı uyandıran bu gelişme, gezegenin iklim dinamiklerini anlamak adına atılan en kritik adımlardan biri olarak değerlendiriliyor.

Uluslararası saygın bilim dergilerinden birinde yayımlanan çalışma, bölgeden elde edilen bilinen buzul kayıtlarını 100 bin yıldan fazla geriye taşıdı. Bu özellik, söz konusu buluntuyu kutup bölgeleri dışındaki en eski dağ buzulu kaydı haline getirdi. Uzmanlar, buzul katmanlarının milyonlarca yıllık ekosistem ve iklim değişimlerini okumak için eşsiz birer arşiv sunduğunu belirtiyor. Benzer şekilde, küresel enerji dengeleri ve iklim krizinin etkileri tartışılırken, enerji devleri üçüncü çeyrek karlarını katladı başlıklı ekonomik gelişmeler de bu süreçte sanayi ve çevre politikalarının önemini bir kez daha gözler önüne seriyor.

23 Yıl Aranıyla Alınan Numuneler Aynı Sonucu Verdi

Ohio State Üniversitesi Byrd Kutup Araştırma Merkezinden Prof. Dr. Lonnie Thompson öncülüğündeki uluslararası ekip, 1992 ve 2015 yıllarında Guliya Platosu’ndan matkapla çıkarılan buz çekirdeklerini detaylı bir şekilde kıyasladı. Çeyrek asır arayla alınan iki farklı örneğin oksijen izotop kalıplarının birebir eşleşmesi, buz kütlesinin bozunmadan güvenilir bir iklim kaydı tuttuğunu kanıtladı. Prof. Thompson, aynı buz örtüsünden yıllar sonra alınan örneklerin aynı sonuçları vermesinin, buzun zamana karşı davranışını anlamak açısından hayati önem taşıdığını vurguladı. Öte yandan, dünya genelindeki farklı coğrafi bölgelerde benzer bilimsel ve kültürel etkinlikler de hız kesmeden devam ediyor; örneğin kültür sanat alanında merakla beklenen 2. Trabzon Altın Taka Film Festivali’nin afişi yayımlandı.

Berilyum ve Klor İzotopları ile Kesin Tarihlendirme

Buz tabakalarının yaşını kesin olarak tespit etmek amacıyla araştırma ekibi en gelişmiş tarihlendirme tekniklerine başvurdu. Berilyum ve klor elementlerinin radyoaktif izotoplarını inceleyen bilim insanları, günümüzden yaklaşık 41 bin yıl önce Dünya’nın manyetik alanında meydana gelen Leschamp Jeomanyetik Sapması’nın kimyasal izlerini saptadı. Buz verilerinin yakınlardaki mağara birikintileriyle karşılaştırılması sonucunda, Guliya buz kaydının 128 bin yılın da ötesine geçtiği kesinleşti.

Elde edilen veriler, Dünya’nın Holosen döneme geçiş sürecinde Asya’daki devasa buz kütlelerinin eriyip kaybolmadığını, aksine varlığını koruduğunu ispatladı. Prof. Dr. Lonnie Thompson, kutup bölgeleri dışında bu kadar geriye giden başka bir dağ buzulu örneğinin bulunmadığını belirterek, bu keşfin iklim modellerinin geleceği açısından dönüm noktası olduğunu ifade etti.