Küresel Enerji Şirketleri Petrol ve Doğalgaz Fiyatlarıyla Kâr Rekoru Kırdı

Uluslararası enerji piyasalarında yaşanan jeopolitik çalkantılar ve tedarik zincirindeki aksamalar, petrol ve doğalgaz üreticilerinin finansal tablolarına rekor kârlar olarak yansıdı. Küresel enerji devleri, yükselen emtia fiyatları ve benzeri görülmemiş seviyelere ulaşan rafineri marjlarının desteğiyle 2026 yılının üçüncü çeyreğinde beklentilerin üzerinde bilanço sonuçları duyurdu.

Rafineri Marjlarında 2022 Sonrasının En Yüksek Seviyesi

Piyasalarda dikkat çeken en önemli veri, işlenmiş petrol ürünlerinin kârlılığını gösteren rafineri marjlarındaki tarihi sıçrama oldu. İkinci çeyrekte varil başına ortalama 24 dolar seviyesinde seyreden rafineri kâr marjları, üçüncü çeyrek itibarıyla 42 dolara tırmandı. Bu yükselişle birlikte, Rusya ile Ukrayna arasında 2022 yılında patlak veren çatışmaların ardından kırılan rekor seviye de aşılmış oldu.

Uzmanlar, rafineri marjlarındaki olağanüstü genişlemenin ardında çok katmanlı krizlerin yer aldığını vurguluyor. Özellikle Doğu Avrupa’da Rus rafinerilerini hedef alan insansız hava aracı saldırıları, Moskova yönetiminin motorin ve benzin ihracatına kısıtlamalar getirmesine yol açtı. Benzer biçimde enerji koridorlarının güvenliği tartışılırken, Mekke bölgesinde İHA ve füze hareketliliği gibi Orta Doğu’daki tansiyonu tırmandıran askeri gelişmeler, kritik sevkiyat rotalarındaki arz endişelerini tetikledi. Bu durum ham petrol ile işlenmiş akaryakıt ürünleri arasındaki fiyat farkını rekor düzeyde açtı.

Dev Şirketlerin Bilançolarında Çarpıcı Artış

Açıklanan çeyreklik verilere göre, İspanya merkezli Repsol yılın ilk dokuz ayında net kârını yaklaşık dört katına çıkararak 5 milyar euroya (yaklaşık 5,6 milyar dolar) ulaştırdı. İngiltere merkezli Shell ise üçüncü çeyrekte 92,8 milyar dolarlık gelir elde ettiğini ve bilançosundaki bu gücü yüksek doğalgaz fiyatlarına borçlu olduğunu açıkladı. Fransız enerji grubu TotalEnergies de aynı çeyrek için 8,3 milyar dolarlık güçlü bir net kâr bildirdi.

Piyasalardaki sert fiyat hareketleri, enerji devlerinin sadece üretim değil, ticaret (trading) departmanlarının da devasa getiriler sağlamasına olanak tanıdı. Küresel tedarik zincirlerinin yeniden yapılandığı bu dönemde, AB ve Kanada Montreal’de yeni bir ittifak gibi diplomatik ve ticari hamlelerle enerji güvenliğini sağlama arayışları sürerken, mevcut üreticiler oluşan fiyat boşluklarını kâra dönüştürdü.

Hissedar Ödemeleri Artıyor, Uzmanlar Kalıcılık Konusunda Temkinli

Elde edilen olağanüstü nakit akışı sonrası hem Shell hem de TotalEnergies yönetimleri, hissedar temettü ödemelerini ve hisse geri alım programlarını genişletme kararı aldı. Shell Üst Yöneticisi (CEO) Wael Sawan, enerji arzında küresel ölçekte kesintilerin yaşandığı zorlu bir çeyrekte son derece başarılı finansal sonuçlar aldıklarını ifade etti. TotalEnergies CEO’su Patrick Pouyanne ise tarihi rafineri marjları ile sıvılaştırılmış doğalgaz piyasasındaki hareketliliğin kârlılığı doğrudan sırtladığını belirtti.

Sektörde gözler cuma günü üçüncü çeyrek sonuçlarını duyuracak olan BP, Chevron ve ExxonMobil’e çevrilmişken, finans analizcileri mevcut tablonun sürdürülebilirliğine ilişkin uyarılar yapıyor. AJ Bell Yatırım Direktörü Russ Mould, sektör kârlılığının en son 2022’de bu seviyeleri test ettiğini anımsatarak, jeopolitik risklerin hafiflemesi veya talep yönlü bir daralma yaşanması durumunda mevcut yüksek kâr marjlarının hızla gerileyebileceğine işaret ediyor.