Ulusal ETS ve SKDM Çelik Sektörüne 1.5 Milyar Euro Sağlayabilir

Sanayinin iklim nötr bir yapıya geçişi doğrultusunda stratejiler geliştiren düşünce kuruluşu Agora Industry, İstanbul Politikalar Merkezi (İPM) ve Sürdürülebilir Ekonomi ve Finans Araştırmaları Derneği (SEFiA) desteğiyle hazırladığı kapsamlı raporu kamuoyu ile paylaştı. İstanbul’da düzenlenen basın toplantısında tanıtılan ‘Türkiye Çelik Sektörü: 2053 Net Sıfır Emisyon Yol Haritası’ başlıklı çalışma, ülkenin en stratejik sanayi kollarından biri olan çelik sektörünün geleceğine ışık tutuyor.

Toplantının açılış konuşmalarını Çelik İhracatçıları Birliği (ÇİB) Yönetim Kurulu Başkanı Uğur Dalbeler ve SEFiA Direktörü Bengisu Özenç gerçekleştirirken, raporun detaylarını Agora Industry Küresel Çelik Dönüşümü Programı Koordinatörü Ysanne Choksey ve Tekno-Ekonomik Analisti Emir Çolak aktardı. Uzmanlar, yaklaşan küresel iklim zirvesi öncesinde yeşil finansman ve sürdürülebilir kalkınma hamlelerinin hayati önem taşıdığına vurgu yaptı.

Karbon Fiyatlandırması Dönüşümün Finansmanı Olacak

Hazırlanan raporda, Türkiye’nin çelik sektörünü düşük emisyonlu üretime dönüştürebilmesi için önümüzdeki 20 yıl boyunca her yıl yaklaşık 1,5 milyar euro yatırım yapması gerektiği öngörülüyor. Bu devasa finansman ihtiyacının karşılanmasında ise karbon fiyatlandırma mekanizmaları kritik bir rol oynuyor. Türkiye’nin kendi Emisyon Ticaret Sistemi (Ulusal ETS) ve Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nı (Ulusal SKDM) hayata geçirmesi durumunda yıllık 0,5 ila 1,5 milyar euro arasında gelir elde edilebileceği ifade ediliyor.

Elde edilecek bu finansal kaynağın doğrudan sektörün karbonsuzlaşmasında ve yeşil çeliğe geçiş süreçlerinde kullanılabileceği belirtiliyor. Öngörülen bu rakam, 20 yıllık dönüşüm periyodunda gerek duyulan yıllık 1,5 milyar euroluk yatırım ihtiyacının çok önemli bir bölümünü tek başına karşılayabilecek kapasiteye sahip bulunuyor.

İthalata Bağımlılık Riski ve Yerli Üretimin Önemi

Türkiye, karbon gelirlerini sıfıra yakın emisyonlu teknolojilere yönlendirerek ve yerli hurda kullanım oranını artırarak hem yeni istihdam alanları yaratabilir hem de küresel çelik pazarındaki rekabet gücünü artırabilir. Ancak raporda dikkat çekilen bir diğer önemli detay ise karbon fiyatının düşük kalması ihtimali. Karbon fiyatlarının yetersiz kalması durumunda, halihazırda dünyanın yedinci büyük çelik üreticisi konumunda yer alan Türkiye’nin ithalata olan bağımlılığının tehlikeli biçimde artabileceği uyarısı yapılıyor.

Antalya’da düzenlenecek COP31 zirvesi öncesinde yayımlanan çalışma, Türkiye’nin sıfıra yakın emisyonlu demir talebini yurt içi üretim ile ithalat arasında dengeli bir biçimde kurması gerektiğini savunuyor. Cevherden düşük emisyonlu çelik üretim kapasitesinin artırılması, katma değerin ülke içinde kalmasını sağlarken tedarik zincirindeki olası riskleri de en aza indirecek.

Öte yandan, ekonomideki bu büyük ölçekli yeşil dönüşüm tartışmaları sürerken, diğer sektörlerde de finansal ve yapısal gelişmeler hız kesmeden devam ediyor. İş dünyası ve yatırımcılar bir yandan kamu kaynakları ve destek programları ile ilgili gelişmeleri yakından takip ederken, diğer taraftan da küresel pazarlardaki karbon düzenlemelerine uyum sağlamak için stratejik planlamalarını güncelliyor.