Peynir Üretim ve Etiketlemesinde Yeni Kurallar Yürürlüğe Girdi

Türkiye’nin gıda güvenliğini artırmak ve tüketicilere daha şeffaf ürünler sunmak amacıyla hazırlanan yeni Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği, Resmi Gazete’de yayımlanarak resmen yürürlüğe girdi. Tarım ve Orman Bakanlığı imzasıyla hayata geçirilen bu kapsamlı düzenleme, 2015 yılına ait eski tebliği yürürlükten kaldırırken; peynirlerin üretiminden ambalajlanmasına, etiketlenmesinden satışına kadar pek çok aşamada radikal standartlar getiriyor. Ekonomi ve gıda sektörünü doğrudan ilgilendiren bu kararlar, hem üreticileri hem de tüketicileri yakından ilgilendiriyor.

Olgunlaştırma Şartı ve Etiket Düzenlemeleri

Yeni tebliğle birlikte çiğ sütten veya termizasyon işleminden geçen sütlerden üretilen, telemesi haşlanmamış peynirlerin taze olarak piyasaya sürülmesi yasaklandı. Bu nitelikteki ürünlerin, uygun koşullarda en az dört ay olgunlaştırıldıktan sonra satışa çıkarılması zorunlu hale getirildi. Öte yandan, piyasada tüketicilerin kafasını karıştıran etiket oyunlarının da önüne geçiliyor. Buna göre, peynir ambalajlarında “köy peynir”, “geleneksel peynir”, “doğal peynir” veya “çiftlik peynir” gibi nitelemelere kesinlikle yer verilemeyecek.

Pastörizasyona eşdeğer bir ısıl işlem görmemiş çiğ sütten imal edilen telemesi haşlanmamış peynirlerin etiketlerinde, ürün adıyla aynı yüzde ve en az 3 milimetre puntoda “çiğ sütten üretilmiştir” ibaresinin bulundurulması zorunlu tutuldu. Sektördeki yenilikleri takip edenler, benzer şekilde piyasadaki diğer tüketici hakları ve düzenlemeleri merak ederken; vatandaşlar emeklilik borçlanma maliyetlerinde kritik dönem gibi ekonomik gelişmeleri de yakından takip ediyorlar.

Hayvan Görselleri ve İçerik Kısıtlamaları

Yeni düzenleme, ambalaj üzerindeki görsel tasarımlara da katı kurallar getiriyor. Karışık süt kullanılan ürünlerde hayvan türleri kullanılan miktara göre çoktan aza doğru sıralanacak ve bu ürünlerin etiketlerinde inek, koyun veya keçi görselleri kesinlikle kullanılamayacak. Ayrıca peynir üretiminde süt proteini dışındaki proteinler, nişasta bazlı ürünler, jelatin, soya ve bitkisel yağların kullanımı yasaklandı. Çeşnili peynirlerde ise toplam çeşni oranı en fazla yüzde 6 (çeşnili taze peynirlerde yüzde 15) olarak sınırlandırıldı. Sert kabuklu meyvelerin ise ezme veya püre şeklinde değil, yalnızca tane ya da parça halinde kullanılmasına izin veriliyor.

Tüm bu üretim kriterlerinin yanı sıra, tanımlanan tüm teleme ve peynirlerin muhafazası, taşınması ve piyasaya arzı süresince 10 derecenin altında tutulması zorunlu kılındı. Hayatın her alanında olduğu gibi temel tüketim maddelerinde de standartların yükselmesi beklenirken, ev ekonomisi ve gıda saklama koşulları üzerine yapılan evlerde ısı kaybını önlemek için pratik yöntem gibi pratik rehberler de vatandaşlar tarafından ilgiyle inceleniyor.

İşletmeler İçin Geçiş Süreci Başladı

Tarım ve Orman Bakanlığı, gıda işletmecilerinin yeni düzenlemelere uyum sağlayabilmesi adına ekonomik bir geçiş takvimi de yayımladı. Mevcut üreticiler, üretim ve etiketleme altyapılarını yeni tebliğe uygun hale getirmek için 30 Nisan 2027 tarihine kadar süreye sahip olacaklar. Bu tarihe kadar eski tebliğ hükümleri geçerliliğini koruyacak ancak belirlenen süre sonunda tüm işletmelerin eksiksiz bir şekilde yeni standartlara geçmesi zorunlu olacak.