Türkiye Limanlarında Yük ve Konteyner Elleçlemesinde Rekor Hedef

ANKARA, TÜRKİYE — 2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı verilerine göre, Türkiye limanlarındaki lojistik faaliyetler Cumhuriyet tarihi rekorlarını yenilemeye devam ediyor. Ülke genelinde 2025 yılında toplam 14 milyon TEU konteyner ve 553,3 milyon ton yük elleçlenerek sektörde önemli bir eşik geride bırakıldı.

Mevcut ekonomik planlamalar ve sektör raporları doğrultusunda, bu yılın sonuna kadar toplam konteyner elleçlemesinin 14,1 milyon TEU’ya yükselmesi bekleniyor. Ayrıca yük elleçleme miktarının da 565 milyon tona ulaşarak yeni rekorlara imza atacağı öngörülüyor. Küresel ticaretteki yavaşlama eğilimine rağmen, yerli liman altyapısının gösterdiği direnç dikkat çekiyor.

Liman Altyapısı ve Bölgesel Dağılım

2002-2012 döneminde yıllık ortalama yüzde 13,9 artış gösteren konteyner elleçleme hacmi, küresel ticaretin doyma noktasına yaklaşmasıyla 2013-2025 yıllarında yıllık yüzde 4,8 seviyesinde gerçekleşti. Geçen yıl kaydedilen 14 milyon TEU’luk devasa hacmin yüzde 84 gibi büyük bir kısmı; Ambarlı, Kocaeli, Tekirdağ, Mersin ve Aliağa liman başkanlıklarına bağlı stratejik noktalarda, tıpkı Adana’da plastik atık ithalati ve çevresel etkileri tartışılıyor haberinde olduğu gibi çevresel ve sektörel planlamaların titizlikle ele alındığı bölgelerde gerçekleştirildi.

Elleçlenen toplam yüklerin yüzde 36’sını ise ihracat amaçlı yükler oluşturdu. Bu kapsamda dış ticarete yönelik yük miktarı bir önceki yıla kıyasla yüzde 3,3 oranında artış kaydetti. Uzmanlar, küçük ölçekli, verimsiz ve dağınık liman altyapısının lojistik maliyetleri artırdığına işaret ederek, sektördeki aşırı rekabetin önlenmesi adına yatırımların bütüncül bir bakış açısıyla ele alınmasının elzem olduğunu vurguluyor.

Kabotaj Hattında Yeni Zirve Hedefleri

Türkiye limanları arasında gerçekleştirilen kabotaj taşımacılığında da ivme aralıksız sürdürülüyor. Geçen yıl 69,7 milyon ton yükün taşındığı kabotaj hattında, bu yıl sonunda bu rakamın 74,8 milyon tona çıkması hedefleniyor. Önümüzdeki yılın sonunda ise kabotaj yük miktarının 77,8 milyon tonla yeni bir rekora ulaşması planlanıyor.

Türkiye Liman İşletmecileri Derneği (TÜRKLİM) Yönetim Kurulu Başkanı Hamdi Erçelik, verilere ilişkin yaptığı değerlendirmede feribot hatlarındaki yük taşıma artışının kabotaj hacmini doğrudan desteklediğini ifade etti. Erçelik, kara yolu ve demir yolu alternatiflerinin maliyet açısından yüksek kalmasının, dış ticaret hacmindeki dalgalanmalarla birlikte liman kapasitelerini kabotaj lehine yönlendirdiğini belirtti.

Gelecek dönemde akaryakıt fiyatlarının yüksek seyretmesi ve Karadeniz’deki ulusal sularda güvenlik temelli rota değişimlerinin, alternatif taşımacılık modellerini ön plana çıkaracağı tahmin ediliyor. Bu doğrultuda, havayolu taşımacılığındaki başarıların Türkiye karbon akreditasyonlu havalimanı sayısında dünya ikincisi oldu gelişmesiyle taçlandığı gibi, denizcilik sektöründe de yeşil ve sürdürülebilir büyüme adımlarının atılması bekleniyor.