AB Giriş Çıkış Sistemi EES’te Kayıt Hataları ve Çözüm Yolları

Avrupa Birliği’nin sınır yönetimini dijitalleştirmek amacıyla hayata geçirdiği Giriş/Çıkış Sistemi (EES), uygulamaya konulduğu günden bu yana çeşitli teknik sorunlarla gündeme gelmeye devam ediyor. Pasaport damgalarının yerini alan ve giriş-çıkışları dijital olarak kaydeden sistemde, bazı yolcuların çıkış kayıtlarının sisteme işlenmediği tespit edildi. Bu durum, yolcuların Schengen bölgesinden ayrılmış olmalarına rağmen sistemde hâlâ içeride göründükleri ve dolayısıyla yasal kalış sürelerini aştıkları şeklinde hatalı bir kayda yol açıyor.

Schengen Bölgesi’nde Dijital Takip ve 90 Gün Kuralı

Ekim 2025’te kademeli olarak devreye alınan ve 10 Nisan itibarıyla 29 ülke için zorunlu hale gelen EES, Kıbrıs ve İrlanda dışındaki tüm AB ülkelerinin yanı sıra İzlanda, Norveç, İsviçir ve Lihtenştayn’da uygulanıyor. Sistemin temel amacı, AB dışı ülke vatandaşlarının 180 günlük dönem içerisinde en fazla 90 gün kalma hakkını otomatik olarak takip etmek ve süre aşımlarını anında tespit etmek.

Ancak sistemdeki teknik aksaklıklar, dijital kayıtların eksik kalmasına neden oluyor. Özellikle Özbekistan seyahatlerinde EES hatalarına karşı uyarılar gibi benzer vakalar incelendiğinde, kayıt hatalarının yolcular için ciddi hukuki riskler taşıdığı görülüyor. Çıkış kaydı yapılmayan bir yolcu, bir sonraki seyahatinde sınıra geldiğinde “yasal süreyi aşmış” olarak görünüyor ve bu durum ağır yaptırımları beraberinde getiriyor.

Ağır Para Cezaları ve Giriş Yasakları Riski

Sistemdeki hataların boyutlarını ortaya koyan örneklerden biri, dünyaca ünlü yazar Jojo Moyes’in yaşadığı deneyim oldu. Portekiz ziyaretinin ardından Marsilya’ya ulaştığında çıkış kaydının yapılmadığını fark eden yazar, yetkililer tarafından uyarıldı. Kayıtlardaki bu hata düzeltilmeden bölgeye tekrar giriş yapılması durumunda, 10 bin euroya kadar para cezası ve iki yıl boyunca Schengen bölgesine giriş yasağı gibi ağır yaptırımlarla karşılaşma riski bulunuyor.

Tüketici hakları savunucuları, sistemin şeffaf işlemediğini ve yolcuların kalış sürelerini aştıklarına dair anlık bildirim almadıklarını vurguluyor. Benzer şekilde, Avrupa Birliği internet alışverişlerinde tüketici haklarını güçlendiriyor olsa da sınır geçişlerindeki dijital süreçlerin tüketici ve yolcu mağduriyetlerini önleyecek düzeye getirilmesi bekleniyor.

Hatalı Kayıtlar Nasıl Düzeltilir?

Schengen bölgesine seyahat edenlerin, herhangi bir mağduriyet yaşamamak adına EES resmi internet sitesi üzerinden kalış sürelerini düzenli olarak kontrol etmeleri öneriliyor. Eğer sistemde “eksik veri” (incomplete data) uyarısı görülüyorsa veya gün sayısı hatalıysa, şu adımlar izlenmelidir:

• Veri Sorumlusuna Başvuru: Hatanın meydana geldiği ülkenin EES internet sitesinde yer alan Veri Sorumlusu (Data Protection Officer) ile iletişime geçilmelidir.
• Kanıt Sunumu: Gönderilen e-postaya pasaportun taranmış kopyası eklenmelidir.
• Çıkış Kanıtları: Bölgeden ayrılındığını kanıtlayan uçak biniş kartı, otobüs veya tren biletleri gibi belgeler mutlaka dosyaya eklenmelidir.