Finansal İstikrar Kurulu’ndan Türkiye’ye Kripto Para Çağrısı

G20’ye bağlı Finansal İstikrar Kurulu (FSB), Türkiye’nin kripto varlık piyasasına yönelik yürüttüğü düzenleme çalışmalarına ilişkin kapsamlı bir değerlendirme yayımladı. Yayımlanan raporda, Türkiye’nin son yıllarda dijital varlıkların denetimi konusunda kayda değer bir mesafe kat ettiği vurgulanırken, uluslararası standartlarla tam uyumun sağlanması adına ek adımların atılması gerektiği ifade edildi.

Türkiye’de finansal ekosistemi yakından ilgilendiren bu gelişmeler, özellikle Türkiye’de Enerji Dönüşümü Farkındalığı Yüzde 98’e Yükseldi başlıklı raporda da ele alınan toplumsal ve ekonomik adaptasyon süreçleriyle benzer bir grafik çiziyor. Ülke genelinde finansal okuryazarlık ve dijital varlık bilinci artarken, regülasyonlar da bu hıza ayak uydurmaya çalışıyor.

Kripto Varlık Piyasasında Atılan Adımlar

Türkiye’de kripto varlık piyasasını kontrol altına almak amacıyla son dönemde kritik hukuki adımlar atıldı. Temmuz 2024 tarihinde Sermaye Piyasası Kanunu’nda yapılan kapsamlı değişikliklerle birlikte, kripto varlık hizmet sağlayıcıları Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) doğrudan düzenleme ve denetim alanına dâhil edildi. Ardından Mart 2025 itibarıyla yürürlüğe giren ikincil düzenlemeler; lisanslama süreçleri, sermaye yeterlilik oranları, etkin risk yönetimi ve sıkı faaliyet şartlarını zorunlu kıldı.

Yapılan bu yasal düzenlemeler kapsamında, müşterilere ait dijital varlıkların şirketlerin kendi varlıklarından tamamen izole edilmesi kuralı getirildi. Ayrıca kripto varlıkların mal ve hizmet alımlarında doğrudan ya da dolaylı bir ödeme aracı olarak kullanılması yasaklandı. Yetkili merciler, piyasa hareketlerini anlık olarak takip edebilmek amacıyla merkezi bir veri izleme platformunu da aktif hale getirdi. Bu hamleler, bankacılık sistemi ile kripto piyasası arasındaki olası risk transferini en aza indirmeyi hedefliyor.

Stablecoin ve Dijital Dolarizasyon Riskleri

FSB’nin yayımladığı raporda özellikle değerini genellikle ABD doları gibi fiat para birimlerine sabitleyen stablecoin varlıklarına dikkat çekildi. Kurul, Türkiye’de stablecoin ihraç eden yapıları denetleyecek özel bir hukuki çerçevenin henüz tam anlamıyla olgunlaşmadığını belirtti. Bu durumun finansal istikrar açısından potansiyel riskler barındırdığına işaret edildi.

Uzmanlar, bireysel yatırımcıların portföylerini koruma refleksiyle yöneldiği Kredi Kartı Limitlerini Son Kuruşuna Kadar Kullanmanın Riskleri gibi finansal disiplinsizliklerin, makro düzeyde dijital dolarizasyon eğilimini tetikleyebileceği konusunda uyarıyor. FSB raporunda da döviz bağlantılı risk kanallarının güçlü olduğuna ve enflasyonist baskıların dijital varlık talebini artırdığına vurgu yapıldı.

Kurulun Tavsiye Ettiği Dört Temel Alan

Finansal İstikrar Kurulu, mevcut regülasyonların korunmasının yanı sıra dört ana başlıkta somut adımlar atılması gerektiğini raporladı:

• Finansal istikrar risklerini bütüncül bir yaklaşımla izleyecek kapsamlı bir çerçevenin hayata geçirilmesi.
• Stablecoin’ler için özel ve bağlayıcı bir düzenleme rejiminin tesis edilmesi.
• Denetim kapasitesi ile yaptırım mekanizmalarının daha etkin hale getirilmesi.
• Sınır ötesi düzenleyici kurumlarla bilgi paylaşımının ve işbirliğinin artırılması.