Trinidad ve Tobago’da Eşcinsel İlişkileri Suç Sayan Yasa İptal Edildi

Trinidad ve Tobago’da insan hakları ve kişisel özgürlükler açısından tarihi bir dönemeç yaşandı. Ülkenin yüksek temyiz mercii, yetişkinler arasında rızaya dayalı olarak gerçekleştirilen özel cinsel ilişkileri suç kapsamına alan 1986 tarihli yasayı iptal etti. Bu karar, Karayipler bölgesinde LGBT+ bireylerin karşı karşıya kaldığı hukuki engellerin kaldırılması yolunda kritik bir adım olarak nitelendiriliyor.

Privy Council’dan Eşitlik Kararı

İngiltere merkezli olan ve Britanya’ya bağlı bölgeler ile denizaşırı topraklar için nihai temyiz makamı görevini üstlenen Privy Council Yargı Komitesi, salı günü gerçekleştirdiği oturumda oy birliğiyle karar verdi. Mahkeme heyeti, söz konusu yasanın aynı cinsiyetten yetişkinler arasındaki rızaya dayalı özel ilişkiler nedeniyle yürütülecek kovuşturmalarda kullanılamayacağına hükmetti. Yargı Komitesi, anayasal hakların statik olmadığını, aksine günümüz koşullarında “uygulanabilir ve etkili” olacak şekilde yorumlanması gerektiğini vurguladı.

Dünya genelinde benzeri hak arayışları sürerken, bazı bölgelerde ayrımcılığın arttığı görülüyor. Örneğin, Avrupa’da Almanya’da Müslüman karşıtı söylemlere destek artış gösterdi gibi haberler, insan hakları mücadelesinin küresel ölçekte ne kadar değişken olduğunu kanıtlıyor.

On Yıllık Hukuk Mücadelesinin Zaferi

Söz konusu karar, aktivistlerin yaklaşık on yıldır kararlılıkla sürdürdüğü hukuk mücadelesinin bir sonucu olarak geldi. 1986 tarihli Cinsel Suçlar Yasası, LGBT+ bireyler üzerinde ağır bir baskı aracı olarak kullanılıyordu. Yasa kapsamında “ağır ahlaksızlık” suçuna iki yıla, “doğal olmayan cinsel ilişki” suçuna ise beş yıla kadar hapis cezası öngörülüyordu. Bu cezai yaptırımlar, bireylerin özel hayatının gizliliğini ve insan onurunu ciddi şekilde zedeleyen unsurlar olarak değerlendiriliyordu.

Kararı savunan ve süreci yöneten Freedom Law Chambers hukuk bürosu, elde edilen sonucu Trinidad ve Tobago’da eşcinsel hakları, eşit onur ve aile hayatına saygı açısından “olağanüstü bir zafer” olarak tanımladı. Uluslararası hukukta benzer kısıtlamalar ve yasaklar tartışılmaya devam ederken, bazı ülkelerin sert önlemler aldığı görülüyor; nitekim Fransa, İsrailli Yetkili Dagan’ın ülkeye girişini yasakladı gibi diplomatik ve hukuki kararlar gündemdeki yerini koruyor.

Birleşmiş Milletler’den Destek ve Gelecek Vizyonu

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, kararı hak ve eşitlik adına önemli bir dönüm noktası olarak tanımladı. Türk, bu hukuki gelişmenin, Trinidad ve Tobago halkının cinsel yönelim ve cinsiyet kimliği nedeniyle uzun yıllardır maruz kaldığı damgalama, dışlanma ve şiddet olaylarının ortadan kaldırılmasına katkı sağlayacağını ifade etti.

Trinidadlı LGBT+ aktivist Jason Jones ise kararın sadece kendi ülkeleriyle sınırlı kalmaması gerektiğini belirtti. Jones, önümüzdeki aylarda tüm Karayipler’de yaygın olan homofobiyle mücadeleye odaklanacaklarını ve bölge genelinde benzer hakların kazanılması için çalışacaklarını açıkladı.