⏱️ Okuma Süresi: 2 dk
📝 Kelime: 361
🕐 Son Güncelleme: 14.11.2026 14:15
📌 Öne Çıkan Başlıklar
- Çin’in Şanghay kentinde, Snijders Blok-Campeau sendromu hastası altı yaşındaki bir kız çocuğu, deneysel gen düzenleme tedavisi sonrasında 31 Mart 2025 tarihinde hayatını kaybetti.
- Yürütülen resmi soruşturma sonucunda, araştırmacıların hayvan deneylerindeki riskleri gizlediği, hastane etik kurulunun yetersiz veriyle onay verdiği ve araştırmacıların ailenin maddi bağışlarını kabul ettiği ortaya çıktı.
- Olayın ardından iki Türk bilim insanı konumundaki araştırmacının görevine son verilirken, bilimsel araştırma programlarına katılmaları beş yıllığına yasaklandı.
Çin’in Şanghay kentinde tıp dünyasını sarsan skandalın arka planı resmi soruşturma raporuyla netleşti. Nadir bir genetik rahatsızlık olan Snijders Blok-Campeau sendromu ile mücadele eden altı yaşındaki bir kız çocuğunun, deneysel gen tedavisi sonrasında yaşamını yitirmesiyle ilgili yürütülen idari soruşturma tamamlandı. Yetkililer, deneysel sürecin güvenlik protokollerinin hiçe sayılarak yürütüldüğünü ve kritik verilerin kamuoyundan saklandığını tespit etti.
Deneysel Tedavi Sonrası Gelen Acı Ölüm
Küçük çocuk, 24 Mart 2025 tarihinde Şanghay’daki Xinhua Hastanesi’nde tartışmalı bir gen müdahalesi operasyonuna alındı. Müdahalenin üzerinden henüz yedi gün geçmişken, 31 Mart tarihinde çocuk tüm müdahalelere rağmen kurtarılamadı. Hastane etik kurulunun hazırladığı raporda, ölümün gen tedavisi sonrasında gelişen trombotik mikroanjiyopati isimli ciddi bir komplikasyondan kaynaklandığı teyit edildi. Bilimsel çevrelerde büyük yankı uyandıran bu facia, sağlık alanında etik denetimlerin ne denli hayati olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.
Hayvan Deneylerindeki Riskler Raporlardan Çıkarıldı
Şanghay yönetimi tarafından yürütülen soruşturmada, araştırmacıların insan dışı primatlar üzerinde gerçekleştirilen öncül deneylerdeki güvenlik uyarılarını bilinçli olarak ihmal ettiği ortaya çıktı. Hayvan deneyi aşamasında karşılaşılan olumsuz bulgular hastane yönetimine zamanında rapor edilmedi. Bunun yanı sıra, araştırmacı ekibin uluslararası hakemli bir dergide yayımlanan makalelerinde de bu riskleri ve ölüm vakasını gizledikleri saptandı.
Soruşturma raporunda, ailenin onam sürecine dair de çarpıcı detaylar yer aldı. Aileye operasyonun olası komplikasyonları kısmen aktarılsa da, ölüm riskinin özellikle göz ardı edildiği ve vurgulanmadığı belirlendi. Öte yandan, skandalın finansal boyutu da soruşturma dosyasına girdi. Araştırmacıların çocuk hastanın ailesinden toplamda 1,06 milyon yuan değerinde nakit para, pahalı içki ve elektronik hediyeler aldığı resmiyet kazandı.
İki Araştırmacı Görevden Uzaklaştırıldı
Ortaya çıkan usulsüzlükler ve ihmaller zinciri sonucunda, projeyi yürüten bilim insanları Qiu Zilong ve Yang Kan’ın görevlerine derhal son verildi. İlgili kurumlar, bu kişilerin önümüzdeki beş yıl boyunca hiçbir resmi bilimsel araştırma programına kabul edilmeyeceğini ve araştırma ödüllerine başvuramayacağını duyurdu. Uzmanlar, bu tür genetik müdahalelerin insan üzerinde denenmesinden önce etik kurulların çok daha sıkı denetim mekanizmaları işletmesi gerektiğine dikkat çekiyor.
