Ulusal Adil Geçiş Stratejisi ve Eylem Planı Genelgesi Yayımlandı

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla yayımlanan yeni genelge, Türkiye’nin iklim değişikliğiyle mücadele ve ekonomik dönüşüm sürecinde kritik bir eşiği temsil ediyor. Resmi Gazete’de yayımlanan genelge ile “Ulusal Adil Geçiş Stratejisi ve Eylem Planı” çerçevesinde, yeşil ve dijital dönüşümün üretimden istihdama, çalışma koşullarından mesleki becerilere kadar geniş bir yelpazede toplumsal yaşamı nasıl yeniden şekillendireceği ele alındı.

Yeşil ve Dijital Dönüşümün İstihdam Odaklı Yönetimi

Genelgede, küresel ölçekte yaşanan çevresel ve teknolojik değişimlerin ekonomik yapıyı temelden değiştirdiği vurgulandı. Özellikle Türkiye’nin 2053 net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda ilerlerken, bu sürecin “kimseyi geride bırakmadan” yönetilmesinin stratejik bir öneme sahip olduğu belirtildi. Dönüşümün sadece çevresel değil, aynı zamanda sosyal bir süreç olduğu ifade edilerek; çalışanların değişen koşullara uyumu ve ihtiyaç duyulan yeni nesil becerilerin kazandırılması önceliklendirildi.

Bu süreçte, teknolojik ilerlemelerin iş gücü üzerindeki etkileri dikkat çekici bir boyut kazanıyor. Örneğin, sanayi ve hizmet sektörlerinde görülen yapay zeka ve dijital figür kullanımı gibi gelişmeler, mesleklerin tanımını değiştirirken yeni yetkinliklerin geliştirilmesini zorunlu kılıyor. Genelge, işte bu noktada insana yakışır işlerin artırılmasını ve sosyal koruma mekanizmalarının güçlendirilmesini öngörüyor.

İklim Kanunu ve Sosyal Diyalog Vurgusu

2 Temmuz 2025 tarihli ve 7552 sayılı İklim Kanunu ile mevzuata giren “adil geçiş yaklaşımı”, genelgenin temel dayanak noktasını oluşturuyor. Dönüşümden farklı derecelerde etkilenen sektörlerin, bölgelerin ve grupların mağdur edilmemesi adına sosyal diyaloğun esas alınacağı kaydedildi. Özellikle sanayi bölgelerindeki iş gücünün korunması ve dönüştürülmesi hedeflenirken, sendikaların ve sosyal tarafların katılımı büyük önem taşıyor. Bu durum, geçmişte yaşanan Habaş işçisi ve Türk Metal arasındaki diyalog süreçleri gibi endüstriyel ilişkilerin, yeni dönemde daha kapsayıcı bir modelle yürütülmesine zemin hazırlayabilir.

2027-2029 Stratejik Yol Haritası

On İkinci Kalkınma Planı (2024-2028) ve Ulusal İstihdam Stratejisi (2025-2028) ile uyumlu olarak hazırlanan Ulusal Adil Geçiş Stratejisi ve Eylem Planı (2027-2029), üç temel eksen üzerine kuruldu:

• Beceri Uyumu: Yeni ekonomi için gerekli olan teknik ve dijital yetkinliklerin kazandırılması.
• Kapsayıcı Dönüşüm: Dezavantajlı grupların ve etkilenen sektörlerin sürece dahil edilmesi.
• Sosyal Koruma ve Dayanıklılık: İş kaybı riskine karşı sosyal güvenlik ağlarının güçlendirilmesi.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın koordinasyonunda yürütülecek olan planın detayları, bakanlığın resmi internet sitesi (www.csgb.gov.tr) üzerinden kamuoyuyla paylaşılacak. Uygulama sürecindeki kurum ve kuruluşlar, gelişimleri altı aylık periyotlar halinde Bakanlığa raporlayacak. Tüm kamu kurumlarının, belirlenen takvim doğrultusunda titizlikle çalışması ve gerekli desteği sağlaması talimatı verildi.