⏱️ Okuma Süresi: 2 dk
📝 Kelime: 400
🕐 Son Güncelleme: 15.11.2026 12:53
📌 Öne Çıkan Başlıklar
- Siirt Üniversitesi’nde yürütülen çalışmada, fıstık atıklarından elde edilen biyokömürün tarımsal verimlilik üzerindeki etkileri incelendi.
- Araştırma sonuçlarına göre, biyoçar uygulaması buğday bitkisinin kök gelişimini %50 oranında artırırken toprak nitrat kaybını önledi.
- Proje sonuçları 19 Kasım’da Antalya’da gerçekleştirilecek olan COP31 konferansında dünya kamuoyuna sunulacak.
Türkiye’nin önemli tarımsal değerlerinden biri olan Siirt fıstığı, sadece lezzetiyle değil, artık tarımsal atık yönetimi konusundaki potansiyeliyle de dikkat çekiyor. Siirt Üniversitesi Ziraat Fakültesi bünyesinde gerçekleştirilen bilimsel bir çalışma, fıstık üretim sürecinde ortaya çıkan atıkların, toprak verimliliğini artıracak değerli bir kaynağa dönüştürülebileceğini kanıtladı.
Atıktan Biyokömüre: Tarımsal Döngüsel Ekonomi
Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mesut Budak ve Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Harun Bektaş’ın danışmanlığında yürütülen araştırmada, Siirt’te yıllık yaklaşık 30 bin ton civarında oluşan fıstık atıklarının ekonomik döngüye kazandırılması hedeflendi. Sert ve yeşil fıstık kabukları, yaklaşık 500 derecelik sıcaklıkta yavaş piroliz yöntemiyle işlenerek biyokömür (biyoçar) materyaline dönüştürüldü.
Bu yöntem, düşük sıcaklıkta gerçekleştirildiği için atığın kararlı bir karbon formuna dönüşmesini sağlıyor. Uzmanlar, bu sürecin sadece bir atık bertaraf yöntemi değil, aynı zamanda küresel ısınmayla mücadelede karbon depolama stratejisi olduğunu vurguluyor. Kamu kurumlarındaki denetim süreçleri ve Sayıştay raporlarında gündeme gelen yönetim eksiklikleri gibi, tarımsal verimlilikteki kayıplar da bu tür inovatif yaklaşımlarla azaltılabilir.
Kök Gelişiminde Yüzde 50 Artış
Yapılan laboratuvar ve saha çalışmalarında, elde edilen biyokömürün farklı toprak yapılarında buğday bitkisi üzerindeki etkileri gözlemlendi. Elde edilen veriler oldukça çarpıcı; biyoçar uygulaması, bitkinin kök gelişimini %50’ye varan oranda artırırken, topraktaki nitratın yıkanarak yeraltı sularına karışmasını önemli ölçüde engelledi. Bu durum, gübre kullanımının daha verimli hale gelmesine ve çevre kirliliğinin önlenmesine katkı sağlıyor.
Dünyada birçok sektör kendi çözüm yollarını ararken; nasıl ki enerji piyasalarında arz-talep dengesi takip ediliyorsa, tarımda da toprak verimliliği dengesi aynı hassasiyetle korunmalıdır. Prof. Dr. Mesut Budak, çalışmanın temel motivasyonunun küresel ısınma karşısında kararlı karbonu toprakta depolamak olduğunu ifade etti.
COP31’de Türkiye’yi Temsil Edecek
Bu başarılı akademik çalışma, 19 Kasım tarihinde Antalya’da düzenlenecek Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında uluslararası arenaya taşınacak. Doç. Dr. Harun Bektaş tarafından katılımcılara sunulacak olan proje, bölgedeki çiftçiler için de yeni bir ekonomik kapı aralıyor. Tarımsal atıkların sadece birer çöp değil, “sürdürülebilir tarımın anahtarı” olarak görülmesi gerektiğini savunan akademisyenler, benzer bilgiye dayalı projelerin sayısının artması gerektiğine dikkat çekiyor.
