⏱️ Okuma Süresi: 2 dk
📝 Kelime: 353
🕐 Son Güncelleme: 19.11.2026 00:30
📌 Öne Çıkan Başlıklar
- Sanatçı Halil Altındere, 2021 yılında tasarladığı ve modern gözetim kültürünü simgeleyen “Güvenlik Ağacı” adlı çalışmasını yeniden gündeme taşıdı.
- Eser; kablolarla çevrili, meyve yerine güvenlik kameraları taşıyan yapay bir ağaç formuyla, kamusal ve özel alandaki denetim mekanizmalarını eleştiriyor.
- Çalışma, güvenlik teknolojilerinin yaşamı korumaktan ziyade, işçi denetimi ve veri takibi gibi alanlarda nasıl kullanıldığına dair soru işaretlerini derinleştiriyor.
Sanatçı Halil Altındere’nin 2021 yılında ürettiği “Güvenlik Ağacı” isimli çalışması, günümüzde toplumun dört bir yanını saran dijital gözetim pratiklerine dair çarpıcı bir eleştiri sunuyor. Meyve ya da yaprak yerine dallarından onlarca farklı boyutta güvenlik kamerası sarkan, gövdesi kablolarla sarılı bu yapay ağaç imgesi, aslında içinde bulunduğumuz “gözetim toplumunun” somut bir yansıması olarak karşımıza çıkıyor.
Gözetim Altındaki Modern Yaşam
İlk bakışta distopik bir kurgu gibi görünen bu yapıt, sokaklardan iş yerlerine, toplu taşımadan alışveriş merkezlerine kadar her adımımızın izlendiği gerçekliğimizle doğrudan bağ kuruyor. Teknolojinin “güvenlik” vaadiyle hayatımıza girmesi, çoğu zaman mahremiyetin sorgusuz sualsiz ihlal edilmesini de beraberinde getiriyor. Türkiye’deki iş güvenliği ve denetim mekanizmalarındaki aksaklıklar, Şanlıurfa’da iş güvenliği eksikliği nedeniyle iki işçi uzuvlarını kaybetti haberi gibi örneklerle birleştiğinde, sistemin gerçekten kimi veya neyi koruduğu sorusu daha da önem kazanıyor.
Güvenlik mi, Denetim mi?
Kameraların varlığı, bir suçun aydınlatılmasından çok, bireylerin ve işçilerin hareketlerini sınırlayan bir disiplin aracına dönüşmüş durumda. Özellikle sanayi alanlarında uygulanan izleme teknolojileri, işçilerin her hareketinin “verimlilik” adı altında kayıt altına alınmasına yol açıyor. Bazı fabrikalarda çalışanların üzerlerinde taşıdıkları elektronik cihazlar, mahremiyet sınırlarını aşan bir takip sistemini zorunlu kılıyor. Bu durum, Ankara Beko fabrikasında işten çıkarma iddiaları ve üretim durdurma kararı gibi iş gücü piyasasında yaşanan gerilimlerin ve denetim odaklı yönetim anlayışının bir parçası olarak okunuyor.
Kayıtların Sorumluluğu ve Şeffaflık
Halil Altındere’nin eseri, sadece kameraların varlığını değil, bu kayıtların hangi amaçlarla kullanıldığını da sorgulatıyor. Bir suçun veya bir kaybolma vakasının aydınlatılması gerektiğinde kritik kamera kayıtlarının “yok olması” veya “yönlerinin değiştirilmesi”, sistemin güvenilirliğini temelden sarsıyor. Kadınların veya toplumun dezavantajlı gruplarının güvenliği söz konusu olduğunda işlevsiz kalan sistemlerin, işçilerin tuvalet molalarını dahi takip edecek kadar hassas ayarlanması, “Güvenlik Ağacı”nın temsil ettiği gözetim paradoksunun en çarpıcı yönünü oluşturuyor. Sanat, bu noktada toplumun dikkatini görünmez kılındığı iddia edilen ancak hayatımızın her anını kuşatan bu dijital kafese çekmeyi başarıyor.



