⏱️ Okuma Süresi: 2 dk
📝 Kelime: 414
🕐 Son Güncelleme: 12.09.2026 17:19
📌 Öne Çıkan Başlıklar
- BRICS ülkelerinin liderleri, Hindistan’ın başkenti Yeni Delhi’de düzenlenen zirvede bir araya gelerek ortak bildiri yayınladı.
- Yayınlanan bildiride, Orta Doğu’daki geribildirimlerin tırmanmasından duyulan derin endişe vurgulanarak azami itidal çağrısı yapıldı.
- 10 üyeden oluşan küresel iş birliği platformu, uluslararası anlaşmazlıkların diyalog ve diplomasi yoluyla çözülmesi gerektiğini belirtti.
Küresel siyasetin yönünü belirleyen en önemli uluslararası platformlardan biri olan BRICS, son zirvesinde dünyayı sarsan krizlere karşı net bir duruş sergiledi. Hindistan’ın başkenti Yeni Delhi’nin ev sahipliğinde gerçekleştirilen zirve, jeopolitik risklerin en üst seviyeye çıktığı bir dönemde kritik kararlara sahne oldu. Hem İran’ın hem de ABD’nin yakın müttefiki konumundaki Birleşik Arap Emirlikleri’nin de aralarında bulunduğu üye ülkeler, küresel istikrarı tehdit eden unsurlara karşı ortak bir ses çıkardı.
Orta Doğu’daki Gerilim İçin “Derin Endişe” Vurgusu
Zirvenin ardından yayımlanan sonuç bildirgesinde, özellikle Orta Doğu hattında yaşanan çatışmaların ve tırmanan gerilimin yakından takip edildiği ifade edildi. Bölgesel istikrarsızlığın küresel ekonomiyi ve barışı tehlikeye attığının altını çizen liderler, taraflara azami itidal gösterme çağrısında bulundu. Durumu daha da çıkmaza sokabilecek her türlü tek taraflı askeri ve siyasi eylemden kaçınılması gerektiği bildiride açıkça yer aldı.
Uluslararası ilişkiler uzmanları, bu tür çok taraflı zirvelerde alınan kararların diplomatik baskı oluşturma açısından hayati önem taşıdığını belirtiyor. Nitekim benzer küresel meselelerin diplomasi masasına taşınması, tıpkı diplomatik tarihe geçen Delhi’de BRICS Zirvesi İçin ‘Ankara Modeli’ Uygulandi! başlıklı raporda da ele alındığı üzere, ülkeler arası iş birliği modellerini çeşitlendiriyor.
Diplomasi ve Çok Taraflı Yaklaşım Şart
Bildiride ayrıca, ulusal görüşlere saygı duyan çok taraflı bir yaklaşımın benimsenmesi gerektiği yinelendi. Üye ülkeler, küresel çapta yaşanan tüm anlaşmazlıkların askeri müdahalelerle değil; diyalog, istişare ve diplomasi mekanizmaları işletilerek barışçıl yollarla çözüme kavuşturulmasının şart olduğunu vurguladı.
Öte yandan, küresel ticareti aksatan tek taraflı gümrük ve gümrük dışı engellerin artmasından duyulan rahatsızlık da metne yansıdı. ABD’nin Tahran yönetimine yönelik uyguladığı ağır ambargolar ve Rusya’nın Ukrayna krizi nedeniyle maruz kaldığı yaptırımlar, küresel tedarik zincirinde yarattığı tahribat bağlamında eleştirildi. Dünyanın dört bir yanından gelen bu tür ekonomik ve siyasi baskı unsurlarının, üye ülkeler arasındaki ticaret hacmini korumak adına ortak stratejiler geliştirilmesini zorunlu kıldığı ifade ediliyor.
BRICS Platformu Büyümeye Devam Ediyor
2006 yılında Brezilya, Rusya, Hindistan ve Çin’in öncülüğünde kurulan ve 2011’de Güney Afrika Cumhuriyeti’nin katılımıyla genişleyen yapı, bugün küresel gücün merkezlerinden biri haline geldi. Ağustos 2023’teki genişleme hamlesiyle Mısır, Etiyopya, Birleşik Arap Emirlikleri ve İran’ı bünyesine katan platform, Ocak 2025’te Endonezya’nın da katılımıyla 10 üyeli dev bir ekonomik ve siyasi bloka dönüştü. Dünyanın farklı coğrafyalarındaki bu genişleme trendi, küresel dengelerin çok kutuplu bir yapıya evrildiğinin en net kanıtı olarak değerlendiriliyor.
