Sally Rooney’nin Kitaplarına İngiltere’de Satış Yasağı Getirildi

İngiltere’de edebiyat dünyası, hükümetin aldığı tartışmalı bir karar nedeniyle sarsılıyor. İrlandalı yazar Sally Rooney‘nin, Filistin Eylemi grubuna yönelik destek açıklamaları gerekçe gösterilerek, kitaplarının İngiltere genelindeki satışının durdurulduğu açıklandı. Karar, uluslararası sanat ve edebiyat çevrelerinde geniş yankı uyandırırken, ifade özgürlüğü tartışmalarını yeniden alevlendirdi.

Yayınevi Telif Ödemelerini Durdurdu

Rooney’nin eserlerini yayımlayan Faber yayınevi, geçtiğimiz hafta yaptığı duyuruda, yazarın Filistin yanlısı bir gruba verdiği destek nedeniyle yasal zorunluluklar karşısında kaldıklarını belirtti. Bu karar kapsamında, Rooney’nin dünya çapında ses getiren “Normal İnsanlar” ve yeni çıkan “Intermezzo” gibi çok satan kitaplarının İngiltere’deki ticari faaliyetleri askıya alındı. Yayınevi, mevcut yasalar gereği kitaplardan elde edilen telif gelirlerini yazara aktaramayacağını resmi bir bildiriyle duyurdu.

Hükümetin bu sert tutumu, toplumsal ve siyasi atmosferi de doğrudan etkiliyor. Tıpkı Fransa’da güvenlik kaygıları otel rezervasyonlarını azaltıyor örneğinde görüldüğü gibi, yasal düzenlemelerin yarattığı belirsizlik ortamı, kültürel ve ekonomik faaliyetlerin akışını değiştirebiliyor. Siyasi gerilimlerin ve uluslararası müzakere süreçlerindeki sert tutumların arttığı bir dönemde, İngiltere’nin bu adımı kültürel bir sansür olarak değerlendiriliyor.

Yazarlardan ve Sanatçılardan Ortak Protesto

Yasak kararına karşı sessiz kalmayan 150’den fazla tanınmış isim, İngiltere hükümetine hitaben açık bir mektup kaleme aldı. Nobel ödüllü yazarlar Annie Ernaux ve Anne Carson‘ın da imzasının bulunduğu mektupta, “Sally Rooney bir yazar, terörist değil. Kitapları kamuoyuna açık olmalı,” ifadeleri kullanıldı. Ayrıca, ünlü oyuncular Paul Mescal ve Tilda Swinton da mektuba destek vererek, bu uygulamanın temel ifade özgürlüğü ilkelerine ağır bir hakaret olduğunu vurguladı.

Yasal Gerekçe: Filistin Eylemi Grubu

İngiltere hükümeti, Temmuz 2025 tarihinde Filistin Eylemi grubunu “terör örgütü” olarak ilan etmişti. Bu grup, İsrail’in Gazze’deki askeri operasyonlarını protesto etmek ve İsrailli silah şirketlerine karşı eylemler düzenlemek amacıyla faaliyet gösteriyor. Grubun yasaklı listesine alınmasıyla birlikte, gruba üye olmak veya finansal destek sağlamak İngiltere’de suç kapsamına alındı. Rooney’nin, grubun İrlanda’da yasaklı olmadığını belirterek maddi destek sağlama niyetini dile getirmesi, yayınevinin ve devletin bu radikal kararını tetikleyen ana unsur oldu.

Mektubu imzalayan diğer önemli isimler arasında edebiyat dünyasının devleri Colm Tóibín, Arundhati Roy, Jhumpa Lahiri, Zadie Smith ve Julian Barnes yer alıyor. İmzacılar, kötü tasarlanmış terörle mücadele yasalarının, demokratik toplumların en temel taşı olan kitap okuma ve bilgiye erişim hakkını engellememesi gerektiğini savunuyor.

Hükümetin bu kararı, yargıya taşınması beklenen bir süreç olarak gündemdeki yerini koruyor. Edebiyat dünyası, sansürün sadece kitapları değil, toplumsal düşünceyi de kısıtlayacağı konusunda uyarılarını sürdürüyor.