Eylül Ayında Gerçek Kişi Ticari İşletmelerinde Kapanış Artışı

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB), 2026 yılı Eylül ayına ilişkin kurulan ve kapanan şirket istatistiklerini kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan veriler, sermaye piyasalarındaki büyüme ivmesi ile küçük ölçekli işletmelerin yaşadığı zorluklar arasındaki belirgin ayrışmayı gözler önüne serdi. Ekonomik göstergeler, özellikle şahıs işletmeleri özelinde ciddi bir daralma sürecine işaret ediyor.

Sermayede Rekor Artış, İşletmelerde Kapanış Dalgası

2026 yılının ilk dokuz aylık döneminde kurulan şirket sayısı, geçtiğimiz yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 5,4 artış göstererek 85 bin 320 seviyesine ulaştı. Ancak bu büyüme, işletme türlerine göre farklılık gösterdi. Eylül ayına özel veriler incelendiğinde, kurulan şirket sayısının geçen yılın aynı ayına göre yüzde 2,6 azalarak 9 bin 506’ya gerilediği görüldü. Özellikle S&P Global’den Türkiye Ekonomisi ve Bankacılık Sektörü Değerlendirmesi raporlarında da sıkça vurgulandığı üzere, piyasalardaki likidite ve maliyet baskıları küçük işletmeleri daha savunmasız bırakıyor.

Eylül ayında kepenk indiren gerçek kişi ticari işletme sayısı, geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre yüzde 27,8 gibi dikkat çekici bir artışla 1.213’e yükseldi. Bu durum, piyasadaki küçük ölçekli oyuncuların finansal sürdürülebilirlik konusunda yaşadığı sıkıntıları kanıtlar nitelikte.

Sektörel Dağılım ve İstanbul’un Payı

Verilere göre, Eylül ayında kurulan şirketlerin sektörel dağılımında ilk sırada 3 bin 224 şirketle toptan ve perakende ticaret yer aldı. Bu sektörü sırasıyla inşaat ve imalat takip etti. Kapanan şirketlerin sektörel bazda yoğunlaştığı alanlar ise yine aynı sektörler oldu. Şehir bazında ise İstanbul, yeni kurulan şirketlerin yüzde 38,8’ine ev sahipliği yaparak ticaretin merkezi olmaya devam etti. Benzer ekonomik dinamikler, farklı sektörlerdeki yatırımları da etkiliyor; örneğin, Turkish Airlines World Golf Cup Grand Final Belek’te Düzenlenecek gibi büyük ölçekli etkinlikler, turizm ve hizmet sektöründeki sermaye akışının canlılığını koruduğunu gösteriyor.

Yabancı Ortaklı Şirketlerde Suriye Öne Çıkıyor

Eylül ayında Türkiye genelinde 799 yabancı ortak sermayeli şirket faaliyete başladı. Bu şirketlerin ortaklık yapılarında 264 işletme ile Suriye uyruklu yatırımcılar ilk sırada yer alırken, onları 127 işletme ile Türkiye ve 61 işletme ile İran uyruklu ortaklar takip etti. Yabancı ortaklı şirketlerdeki yabancı sermaye payı ise yüzde 77,1 olarak gerçekleşti.

Diğer taraftan, kadın girişimcilerin kooperatifleşmeye olan ilgisinin artması da dikkat çekti. Eylül ayında kurulan kooperatiflerdeki kadın ortak oranı yüzde 31,3 ile tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı. Bu gelişme, Kamuda Mülakatın Kaldırılması İçin Kanun Teklifi Verildi gibi toplumsal ve idari düzenlemelerin konuşulduğu bir dönemde, kadınların ekonomik hayata katılım modellerini değiştirdiğini gösteriyor.