TÜİK 2025 Yükseköğretim Beyin Göçü Verilerini Yayınladı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), yükseköğretim mezunlarının yurt dışına gitme eğilimini gösteren 2025 yılı beyin göçü istatistiklerini kamuoyuyla paylaştı. Verilere göre, yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranı bir önceki yıla oranla artış göstererek yüzde 2,2 seviyesine ulaştı. Cinsiyet bazlı dağılıma bakıldığında, erkeklerde bu oran yüzde 2,7 iken, kadınlarda yüzde 1,8 olarak gerçekleşti.

Beyin Göçünün Şehir Bazlı Dağılımı

Yükseköğretim mezunlarının yurt dışına yönelme eğiliminin coğrafi dağılımı incelendiğinde, büyükşehirlerin ön plana çıktığı görülüyor. 2025 yılında beyin göçü oranının en yüksek olduğu il yüzde 4 ile İstanbul oldu. İstanbul’u sırasıyla İzmir, Ankara, Eskişehir ve Yalova takip etti. Erkek mezunlarda İstanbul yüzde 4,7 ile ilk sırada yer alırken, kadın mezunlarda İstanbul yüzde 3,4 ile zirvede yer aldı.

Öte yandan, beyin göçünün en düşük olduğu il yüzde 0,2 ile Siirt olarak kayıtlara geçti. Siirt’i sırasıyla Hakkari, Kilis, Van ve Bitlis izledi. Şehirler arasındaki bu keskin fark, ekonomik ve akademik imkanların coğrafi dağılımını da gözler önüne seriyor.

Üniversite Türleri ve Burs Durumuna Göre Göç Oranları

Eğitim kurumlarının türüne göre beyin göçü oranlarında belirgin farklar gözlemlendi. Devlet üniversitesi mezunlarında beyin göçü oranı yüzde 1,9 seviyesindeyken, vakıf üniversitesi mezunlarında bu oran yüzde 4,4‘e yükseldi. Vakıf üniversiteleri içerisinde en yüksek göç oranı, tam burslu eğitim alan öğrencilerde yüzde 8,6 ile kaydedildi. Bu durum, nitelikli iş gücünün küresel fırsatlara yönelme isteğini kanıtlar nitelikte.

Teknoloji ve Mühendislik Alanlarında Yükseliş

Eğitim ve öğretim alanlarına göre analiz yapıldığında, beyin göçünün en yoğun yaşandığı sektör yüzde 7 ile bilişim ve iletişim teknolojileri oldu. Bu alandaki hızlı değişim ve küresel rekabet, teknoloji mezunlarının hareketliliğini artırıyor. Teknolojinin gelişimiyle birlikte dünyada yaşanan yapay zeka endişeleri ve dijital içeriklerin denetlenmesi gibi konular, bu sektördeki profesyonellerin küresel iş gücü piyasasına entegrasyonunu hızlandırıyor. Bilişim alanını yüzde 4,8 ile mühendislik, imalat ve inşaat ile yüzde 3 ile doğa bilimleri takip etti.

En Çok Göç Veren Bölümler ve Öğrenim Dilleri

Lisans programları bazında incelendiğinde, beyin göçünün en yüksek olduğu bölüm yüzde 13,1 ile moleküler biyoloji ve genetik olarak belirlendi. Bu bölümü sırasıyla işletme mühendisliği, matematik mühendisliği ve elektronik mühendisliği izledi. Öğrenim diline bakıldığında ise Fransızca eğitim alan mezunların yüzde 10,5 ile en yüksek göç oranına sahip olduğu görüldü. Fransızcayı yüzde 7,5 ile Almanca ve yüzde 6,8 ile İngilizce takip etti.